ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Τα όρια της παρανάγνωσης τείνουν να γίνουν προπαγάνδα

Τα όρια της παρανάγνωσης τείνουν να γίνουν προπαγάνδα



Του ΑΝΔΡΕΑ ΑΘ. ΛΑΖΑΡΗ *
Η εθνική συνείδηση και η υγιής εθνική ταυτότητα εδράζονται στην ιστορική μνήμη, που προσφέρει τα στοιχεία της εθνικής αυτογνωσίας, ικανά να οικοδομήσουν το ιστορικό και εθνικό αρχέτυπο πάνω σε υγιείς και αντικειμενικές, όσο είναι δυνατόν, βάσεις.
Η εθνική αυτογνωσία, λοιπόν, είναι το δεοντολογικά ζητούμενο κάθε ιστορικής μνήμης, θεωρώντας εθνικό καθετί το αληθινό. Στην υγιή αυτογνωσία προϋποτίθεται η αποκάθαρση του παρελθόντος από παραμορφώσεις και διαστρεβλώσεις που επιχειρούν ομάδες ή άτομα, τα οποία στοχεύουν στη φιλοτέχνηση ενός εξιδανικευμένου παρελθόντος, εξοβελίζοντας από το ιστορικό εθνικό αφήγημα κάθε ελάττωμα ή αρνητική εικόνα του εθνικού αυτοειδώλου. Οι συλλογικές ιστορικές εμπειρίες κάθε λαού, ιδίως όταν προσβάλλεται η εδαφική ακεραιότητα και η συλλογική του αξιοπρέπεια, σφυρηλατούν την εθνική συνείδηση πάνω σε υπερταξικές και διαχρονικές αξίες, ικανές να ενοποιήσουν το άλλως διαρρηγμένο κοινωνικό πεδίο.
Κάτι αντίστοιχο συνέβη και το 1940. Δεν επρόκειτο για μια διένεξη μεταξύ δυο εθνών, παρά την ιταλική πρόκληση. Ο ελληνικός λαός αντελήφθη εγκαίρως ότι το θηρίο του Ναζισμού και του Φασισμού θα απαιτούσε την παράδοση της χώρας στον Αξονα. Το ΟΧΙ ήταν ώριμο στη συνείδηση του λαού, και αυτό φάνηκε στην παθιασμένη αντίσταση κατά των Ιταλών στην Αλβανία και των Γερμανών κατόπιν. Η μακραίωνη παράδοση της αντίστασης των Ελλήνων, ήδη καταγεγραμμένη από τα ακριτικά τραγούδια του Διγενή, ξύπνησε μπροστά στο ιταμό και θρασύ της πρόκλησης. Ακόμη και η πρώτη επιστολή του Ζαχαριάδη, γενικού γραμματέα του Κ.Κ, μιλούσε για αγώνα κατά του Αξονα και αγώνα εθνικοαπελευθερωτικό.
Κατά τούτο η ευθύνη της ανάγνωσης και ερμηνείας της πρόσφατης Ιστορίας από τον πιο επίσημο φορέα που σχετίζεται αμεσότερα όλων με την Παιδεία και έχει την ευθύνη της διαπαιδαγώγησης της νεολαίας, είναι ύψιστη ευθύνη και εγχείρημα επίφοβο αλλά και ριψοκίνδυνο, καθώς σχηματοποιεί την ιδεολογική ταυτότητα του φορέα για τη λειτουργία της Ιστορίας. Κυρίως, όταν έχει ομολογηθεί δημοσίως ο σκοπός και η επιθυμία της κρατικής οντότητας με επίσημη δήλωση.
Η επένδυση της ιστορικής ερμηνείας με ιδεολογικό χρώμα, αυθαιρεσία και στοιχεία αναχρονισμού, δηλαδή χρήση και μεταφορά σύγχρονων όρων και φαινομένων στο παρελθόν, προκειμένου να ικανοποιήσουμε το ακροατήριο, η απουσία ορολογίας, συμβατή με την επιστημολογία, υπονομεύουν την αξιοπιστία του φορέα και ακυρώνουν την αποδοχή του από τη νεολαία.
Η συνάρτηση επίσημης επετειακής ανακοίνωσης από τον εκάστοτε Υπουργό Παιδείας με απόπειρα «καθοδήγησης» ή χειραγώγησης, μάλλον εκθέτει το θεσμό παρά συνεισφέρει παραγωγικά στον δημόσιο διάλογο. Ο πειρασμός για κομματική εκμετάλλευση είναι ισχυρότερος από την αποφυγή οποιασδήποτε ανακοίνωσης. Η πρωτοτυπία θα ήταν η αποφυγή από τον Υπουργό έκδοσης ανακοίνωσης, σηματοδοτώντας μέσω της σιωπής την βαθύτερη ανάγκη ενός αναστοχασμού και μιας συλλογικότερης προσπάθειας αναμόχλευσης του παρελθόντος μας.
Είναι πρόδηλο ότι δεν μπορεί να υπάρξει καθολική σύμπτωση στην ερμηνεία του πρόσφατου ιστορικού μας παρελθόντος, μπορεί ωστόσο να επιτευχθεί η αποφυγή της παρανάγνωσης, όταν αυτή αποσιωπά ή εξαλείφει χονδροειδώς παγκοίνως αποδεκτή ιστορική ορολογία, υιοθετημένη τόσο από την επιστημονική κοινότητα όσο και από την κοινωνία, εμπειρικά, πολιτιστικά ή μέσω μελέτης. Τα όρια της παρανάγνωσης δε ενίοτε τείνουν να γίνουν προπαγάνδα...

* Ο Ανδρέας Αθ. Λάζαρης είναι διδάκτωρ Νέας Ελληνικής φιλολογίας, Θεωρίας της Λογοτεχνίας και Ερμηνείας των Κειμένων - ποιητής.






Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[11:13]  Η μεγάλη αντιπαράθεση των οπαδών στα...
[10:00]  Φέρτε πίσω τα Χριστούγεννα…
[08:56]  Η απώλεια…
[χθες 15:30]  Το Ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων και η...
[χθες 09:58]  Η ζωή στέλνει τους εχθρούς για να...
[χθες 09:45]  Θέλουν γονείς, όχι Αη Βασίλη
[χθες 18:56]  1142: ΛΕΥΚΟΣ Ή ΜΑΥΡΟΣ ΚΑΠΝΟΣ; Οι...
[χθες 18:43]  1142: ΛΕΥΚΟΣ Ή ΜΑΥΡΟΣ ΚΑΠΝΟΣ;...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [14:40:08]