ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Περιμένοντας τους βαρβάρους

Περιμένοντας τους βαρβάρους



Του ΙΩΑΝΝΗ ΜΟΣΧΟΥ, Αρχαιολόγου
Μέρος Ε΄
Η χρήση του Τείχους των Δυμαίων για αμυντικούς σκοπούς και για την προστασία της ευρύτερης περιοχής της Δύμης συνεχίστηκε και στα βυζαντινά χρόνια. Μάλιστα στους μέσους χρόνους (10ος-12ος αι. μ.Χ.) αναλήφθηκαν μεγάλα οικοδομικά έργα βελτίωσης της αμυντικής ισχύος του οχυρού και προσαρμογής του στις ανάγκες της εποχής. Οι εργασίες αυτές πρέπει να συσχετιστούν με τις αυξημένες βαρβαρικές επιδρομές στην περιοχή αλλά και με την περιρρέουσα επιβουλή της Δύσης προς την Αυτοκρατορία του Βυζαντίου, που είχε ως αποτέλεσμα την άλωση της πρωτεύουσας και την κατάλυση του βυζαντινού κράτους το 1204 κατά τη διάρκεια της 4ης Σταυροφορίας.
ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ
Το οικοδομικό πρόγραμμα απέβλεπε στη διαμοίραση του οχυρού σε δύο τμήματα, με την ανέγερση ισχυρού διατειχίσματος στο στενότερο σημείο του πλατώματος. Οι δύο χώροι που δημιουργήθηκαν παρέμειναν πλήρως λειτουργικοί, σκοπός δε της εργασίας φαίνεται πως υπήρξε αρχικά η δυνατότητα συνέχισης της άμυνας από εκείνο το τμήμα που δεν θα είχε κυριευθεί από τον εχθρό και στο οποίο θα συγκεντρώνονταν έγκαιρα όλοι οι αμυνόμενοι και τα απαραίτητα για τη συνέχιση της αντίστασης.
Στο διατείχισμα υπήρχε στενή πύλη ενώ στα άκρα του είχαν ανεγερθεί δύο πύργοι για την προστασία της εισόδου, οι οποίοι θα ενίσχυαν και την άμυνα σε περίπτωση υποχώρησης του ενός τμήματος. Οι κλίμακες που οδηγούσαν στους πύργους ξεκινούσαν από το τμήμα που βρισκόταν προς την ενδοχώρα, ώστε αυτό να θεωρείται από τους βυζαντινούς το σημαντικότερο μέρος της οχύρωσης μετά από τη διαμοίρασή της. Ο διαμορφωμένος μικρότερος χώρος αποτέλεσε τη βυζαντινή ακρόπολη του Τείχους των Δυμαίων, περιορισμένη μεν σε έκταση αλλά ενισχυμένη από τις βελτιώσεις.
Στο τμήμα αυτό απέμεινε εξωτερική πρόσβαση μόνο από την υπάρχουσα πύλη της νοτιοανατολικής στενής πλευράς, αφού η αρχαία μεσαία πύλη του μακρού σκέλους της οχύρωσης φράχθηκε με ισχυρό τοίχο και αχρηστεύθηκε. Η πρόσβαση των επιτιθέμενων από την ομαλή αυτή πλευρά ήταν εύκολη και αποτελούσε μεγάλο πρόβλημα για τους αμυνόμενους, ιδίως με την εξέλιξη των τεχνικών και των πρακτικών του πολέμου, και η τεράστια σε διαστάσεις μεσαία πύλη έπρεπε να κλείσει για να ενισχυθεί περαιτέρω η αμυντική επάρκεια της ακρόπολης.
Η πύλη της νοτιοανατολικής πλευράς ενισχύθηκε τώρα και αυτή με έναν υψηλό και ισχυρό πύργο, που χτίστηκε επάνω στις κατώτερες στρώσεις του μυκηναϊκού πύργου, ο οποίος είχε καταστραφεί ή κατεδαφιστεί από την αρχαιότητα. Η δόμηση έγινε με μικρές πέτρες, κεραμίδια και ασβεστοκονίαμα και οι γωνίες του είναι αποστρογγυλευμένες. Ετσι η βυζαντινή ακρόπολη απέκτησε τρεις συνολικά ενσωματωμένους στην οχύρωση πύργους άμυνας.
ΠΕΡΑΣΤΕ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΕΣΗ ΣΑΣ
Η στενότερη αυτή κύρια πύλη και ο πύργος παρείχαν πλέον μεγαλύτερη ασφάλεια στο οχυρό. Παράλληλα, καθώς η επίχωση στο εσωτερικό της ακρόπολης είχε αυξηθεί με τη διαρκή χρήση του χώρου για αιώνες, κρίθηκε απαραίτητη η κατασκευή χτιστής κλίμακας για την άνετη είσοδο, η οποία διατηρείται έως τις μέρες μας και χρησιμοποιείται από τους επισκέπτες του χώρου. Η δημιουργία της κλίμακας δεν παρεμπόδισε την είσοδο κάρων στο οχυρό για την τροφοδοσία του, αφού η απότομη πλαγιά της πύλης δεν προσφέρονταν γι' αυτό τον σκοπό. Η πρόσβαση συρόμενων τροχοφόρων ανεφοδιασμού ήταν δυνατή από την αρχαία πύλη της άλλης στενής πλευράς και ακολούθως μέσω της πύλης του διατειχίσματος.
Το Τείχος χρησιμοποιήθηκε και κατά την Ενετοκρατία, ήδη από την εποχή της μίσθωσης της Βαρωνίας των Πατρών από τον Λατίνο επίσκοπο των Πατρών στη Βενετία για 5 έτη (1408-1413). Το βόρειο τμήμα της ακρόπολης χρησιμοποιήθηκε εκείνη την περίοδο ως νεκροταφείο, το οποίο επεκτάθηκε και προσδιορίστηκε με ημικυκλικό περίβολο κατά τη διάρκεια της Β΄ Ενετοκρατίας (1687-1715). Αναφέρεται ότι εγκαταστάθηκαν τότε στα Μαύρα Βουνά χίλιοι Λιδωρικιώτες λόγω της ερημίας της περιοχής. Στα χρόνια αυτά ανήκουν δύο επιμήκη κτίρια με εσωτερικά δωμάτια και μία υπόγεια δεξαμενή εσωτερικά της φραγμένης μέσης πύλης, αλλά πλέον η χρήση και η κατοίκηση στην ακρόπολη ήταν μικρή και περιορισμένη.
ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ
Η περιοχή των Μαύρων Βουνών και το Τείχος περιήλθαν από το 1786 στη δικαιοδοσία της Μονής Χρυσοποδαρίτισσας των Νεζερών. Οι περιηγητές που έφτασαν εδώ στις αρχές του 19ου αι. αναφέρουν ότι το οχυρό ήταν ερημωμένο και εγκαταλειμμένο. Ως τις αρχές του 20ου αι. τμήματα των κυκλώπειων δόμων αποσπάστηκαν από το τείχος της νοτιοανατολικής πλευράς και χρησιμοποιήθηκαν για την παρασκευή ασβέστη σε παρακείμενα ασβεστοκάμινα, ενώ ανεπανόρθωτη ήταν η καταστροφή που υπέστη κατά την περίοδο της Ιταλικής Κατοχής. Η φρουρά που είχε εγκατασταθεί εκεί κατέστρεψε με δυναμίτιδα την αρχαία πύλη της βορειοδυτικής στενής πλευράς, καθαίρεσε το βυζαντινό διατείχισμα και τους πύργους του και κατασκεύασε στο εσωτερικό χώρους στρατωνισμού, αποθήκες, καταφύγια και πυροβολεία. Τα διατηρημένα κατάλοιπα, ωστόσο, αποτελούν την τελευταία ψηφίδα στη μακραίωνη ιστορία του χώρου.
Σήμερα το Τείχος των Δυμαίων, αναστηλωμένο και προστατευμένο, αποτελεί οργανωμένο και επισκέψιμο αρχαιολογικό χώρο.
Την επόμενη εβδομάδα: Το αρχαίο υδραγωγείο της Πάτρας





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[15:53]  Η Νέα Δημοκρατία επιδιώκει ουσιαστική...
[14:50]  Η νεανική επιχειρηματικότητα μοχλός...
[10:23]  Η σημασία των αρνητικών επιτοκίων
[09:49]  Σαχάρ Κογιαρντί, μια σύγχρονη...
[χθες 12:23]  H λαϊκή κουλτούρα του «Τραμπάκουλα»
[χθες 11:28]  Αναγκαίος ο μετασχηματισμός ...
[χθες 09:35]  Αν οι ευθύνες ήταν και ποινικές...
[χθες 15:40]  Η προσφορά της γυναίκας...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [16:05:49]