Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου 13:46      4°-14° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση των υπηρεσιών υγείας

Κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση των υπηρεσιών υγείας



Συγγραφή: ΑΛΚΗΣΤΗ ΚΑΝΤΕΡΑΚΗ, ΠΜΣ Δημόσια Υγεία
Επιμέλεια: Α. ΒΑΝΤΑΡΑΚΗΣ, αναπλ. καθηγητής, Τμ. Ιατρικής, Παν/μιο Πατρών

Η πρόσβαση του ελληνικού πληθυσμού στις τριτοβάθμιες μονάδες υγείας είναι θέμα επίκαιρο και αρκετά σύνθετο. Παρακολουθώντας το ρεύμα της εποχής, γίνεται αντιληπτή η αγωνία του πληθυσμού, αλλά και των ανθρώπων που στελεχώνουν τον χώρο της υγείας, για τις επιπτώσεις της τρέχουσας οικονομικής κρίσης και επισημαίνεται η ανάγκη για την διαφύλαξη του αυτονόητου κοινωνικού αγαθού: Της πρόσβασης στην υγεία. Η πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας θεωρείται κοινωνικό αγαθό, ωστόσο, δεν προσφέρεται ως τέτοιο καθώς βασίζεται σε ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια και στην ύπαρξη ασφάλισης.
Οι σύγχρονες κοινωνίες χαρακτηρίζονται από εκτεταμένες κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες. Οι κοινωνικοί παράγοντες που προκαλούν αυτές τις διευρυμένες ανισότητες επιδρούν και στον τομέα της υγείας, με αποτέλεσμα την ύπαρξη σημαντικών ανισοτήτων στην πρόσβαση σε αυτήν. Παράλληλα στην σημερινή συγκυρία δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στις συνέπειες της τρέχουσας οικονομικής κρίσης, η οποία αναπόφευκτα τονώνει τις ανισότητες στην πρόσβαση στην υγεία, επηρεάζοντας πρωτίστως ομάδες που πλήττονται περισσότερο από την ύφεση, όπως οι άνεργοι και τα άτομα της τρίτης ηλικίας.Το ερώτημα που μπορεί να θέσει κάποιος πολύ εύστοχα είναι ποιες μορφές ανισοτήτων μπορούν να αποφευχθούν και ποιες δεν μπορούν. Υπάρχουν παράγοντες στον τομέα της υγείας που αναπαράγουν την ανισότητα στην παροχή, την χρήση και την πρόσβαση των υπηρεσιών;
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
Ο όρος προσβασιμότητα χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει πως ένα προϊόν είναι σχεδιασμένο και υλοποιημένο με τέτοιο τρόπο ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί από όλους τους εν δυνάμει χρήστες. Συνεπώς, οι υπηρεσίες υγείας είναι προσβάσιμες όταν όλοι οι άνθρωποι (νέοι, ηλικιωμένοι, υγιείς, ασθενείς, φτωχοί, πλούσιοι κ.λπ.) μπορούν να επωφεληθούν στο μέγιστο δυνατό βαθμό από τη λειτουργικότητα των υπηρεσιών υγείας.
ΑΙΤΙΕΣ
Ο χρόνος αναμονής συνιστά σημαντικό περιοριστικό παράγοντα, αφού για να τον μειώσει κάποιος, προϋποθέτει ότι διαθέτει την οικονομική δυνατότητα να πληρώσει τη συμμετοχή του απογευματινού ιατρείου, γεγονός πουδημιουργεί από μόνο του σημαντική ανισότητα στην πρόσβαση των υπηρεσιών υγείας. Αλλος παράγοντας που αυξάνει την ανισότητα είναι η γεωγραφική ιδιαιτερότητα της χώρας μας, μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών. Κάτοικοι δύσβατων περιοχών, μικρών και απομονωμένων νησιών αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην πρόσβαση κυρίως σε εξειδικευμένους γιατρούς και εργαστηριακά κέντρα, με αποτέλεσμα να αναγκάζονται κυρίως όσοι αντιμετωπίζουν χρόνια προβλήματα υγείας, να μετοικήσουν μόνιμα σε αστικά κέντρα ή να επιβαρύνονται κάθε φορά το κόστος μεταφοράς και διαμονής στην πόλη οπου υπάρχουν οι κατάλληλες υπηρεσίες υγείας για το πρόβλημά τους. Το εισόδημα και το επίπεδο εκπαίδευσης του πληθυσμού παρ' όλο που δεν είναι πάντα ευδιάκριτα, αποτελούν κριτήριο ανισότητας στην πρόσβαση υπηρεσιών υγείας. Αποδεικνύεται ότι άτομα χαμηλού επιπέδου εκπαίδευσης και χαμηλού εισοδήματος τοποθετούν το επίπεδο υγείας τους πολύ χαμηλά σε σύγκριση με τμήμα του πληθυσμού που έχει υψηλά εισοδήματα και ανώτερη εκπαίδευση δηλώνοντας την επιτακτική ανάγκη για υπηρεσίες υγείας των κατώτερων κοινωνικοοικονομικών ομάδων. Ο οικονομικά αδύνατος πληθυσμός αρκείται στη χρήση ιατρών γενικής ιατρικής διότι δεν μπορεί να αντεπεξέλθει στο κόστος χρήσης ιατρών ειδικότητας.
ΜΕΙΩΣΗ ΔΑΠΑΝΩΝ
Λόγω της οικονομικής κρίσης μειώθηκαν σημαντικά οι δαπάνες για την υγεία με αποτέλεσμα να αποκλείονται ορισμένοι τύποι περίθαλψης και να αποτελεί ακόμα μία μορφή αποκλεισμού, αφού οι πλουσιότερες ομάδες πολιτών έχουν τη δυνατότητα να προσφεύγουν σε ιατρούς μη συμβεβλημένους με τους ασφαλιστικούς φορείς τους σε σχέση με τις χαμηλότερες εισοδηματικές τάξεις που δεν μπορούν να ξεφύγουν από τα όρια του ταμείου τους, ενώ είναι ήδη δύσκολο για αυτές να αποκτήσουν ουσιαστική ασφαλιστική κάλυψη. Οι ομάδες που επηρεάζονται περισσότερο από τις ανισότητες στην υγεία είναι οι ευαίσθητες ομάδες πληθυσμού π.χ. ΑΜΕΑ, με προβλήματα ψυχικής υγείας, εξαρτημένοι καθώς και τα άτομα τρίτης ηλικίας.
Με την ευρεία έννοια του όρου, οι κοινωνικές ανισότητες υπάρχουν παντού και συσχετίζονται με την κοινωνική δομή και διαστρωμάτωση της κοινωνίας, δηλαδή αφορούν την άνιση ευκαιρία συμμετοχής στο εκπαιδευτικό σύστημα και στην αγορά εργασίας, στις διακρίσεις στην πληροφόρηση, καθώς και στην περιορισμένη πρόσβαση στο σύστημα και τις υπηρεσίες υγείας.Δεν υπάρχει ξεκάθαρος ορισμός που να ορίζει με ακρίβεια την έννοια του όρου «ισότιμη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας». Συχνά περιγράφεται ως ίση πρόσβαση στην απαιτούμενη θεραπεία ανεξαρτήτως οικονομικής κατάστασης ή κοινωνικής θέσης. Προκύπτει λοιπόν το ερώτημα κάτω από ποιες συνθήκες ένα υγειονομικό σύστημα θεωρείται δίκαιο και τι ακριβώς επιδιώκεται να διανεμηθεί σε ισότιμη βάση στον πληθυσμό. Η έννοια «ισότητα στην υγεία» είναι στενά συνυφασμένη με το κεντρικό νήμα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που διέρχεται μέσα από όλες τις διακηρύξεις του ΠΟΥ Το καταστατικό του ΠΟΥ αναγνώρισε από το 1946 ότι «τα υψηλότερα πρότυπα υγείας πρέπει να είναι εφικτά από όλους, χωρίς διάκριση για λόγους φυλής, θρησκείας, πολιτικών πεποιθήσεων, ηλικίας, οικονομικής ή κοινωνικής θέσης». Το δικαίωμα στην υγεία σύμφωνα με τον ΠΟΥ, αναφέρεται στην επίτευξη ενός βασικού επιπέδου υγείας και το υψηλό επίπεδο υγείας απεικονίζεται στο επίπεδο υγείας που απολαμβάνουν τα ευνοημένα κοινωνικοοικονομικά στρώματα.
Θεωρητικά, η δυνατότητα ελεύθερης και ίσης πρόσβασης στο σύστημα υγειονομικής φροντίδας μπορεί να συμβάλλει πρωτίστως στην προαγωγή του επιπέδου υγείας του πληθυσμού και κατ' επέκταση, στη βελτίωση των συνθηκών κοινωνικής ευημερίας. Την ίδια στιγμή, θεωρείται σημαντική η μη πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση των πολιτών λόγω ασθένειας ή κακής υγείας.
Η πρόσβαση του ελληνικού πληθυσμού στις υπηρεσίες υγείας είναι ένα ζήτημα με ιδιαίτερο ενδιαφέρον που χρήζει περαιτέρω διερεύνηση και ενημέρωση καθώς είναι κάτι που απασχολεί το σύνολο του πληθυσμού και αφορά ένα από τα σημαντικότερα ανθρώπινα αγαθά, την υγεία.

*Από την έντυπη έκδοση, ιατρικό ένθτεο "Λόγοι Υγείας"




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 




Πρόσφατα
[10:23]  Έρευνα έδειξε πως το Αλτσχάιμερ...
[χθες 15:40]  Το καλό σεξ φέρνει ακόμα καλύτερο...
[χθες 11:00]  Πάτρα:Επιστημονική εκδήλωση...
[χθες 10:25]  Ψαθόπυργος:Σήμερα η εκδήλωση για...
[χθες 02:15]  Ποιες ηλικίες χτυπάει η ιλαρά
[χθες 13:02]  Πάτρα: Ομιλία του Κ....
[χθες 10:06]  Πως επηρεάζει τις ερωτικές σχέσεις...
[χθες 01:30]  Έρευνα: Τι συμβαίνει με την...

 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [13:46:33]