ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


ΕΥΡΩΠΗ: Ηγέτες ή διαχειριστές; Ενας διαφορετικός κόσμος

ΕΥΡΩΠΗ: Ηγέτες ή διαχειριστές; Ενας διαφορετικός κόσμος




Του ΑΝΔΡΕΑ ΑΝΔΡΙΑΝΟΠΟΥΛΟΥ*


Δεν είναι θέμα πως οι σημερινοί ηγέτες είναι αδύναμοι ενώ παλαιότερα ήσαν περισσότερο ισχυροί. Αυτό που έχει αλλάξει είναι οι κοινωνίες και η ποιότητα του περιεχομένου τους. Οχι πως έχουν χειροτερέψει. Απλά είναι διαφορετικές. Μπορούμε να επισημάνουμε κάποιες από τις διαφορές αυτές.
1. Λαϊκισμός και σύγκρουση ελίτ και λαϊκών στρωμάτων. Στην παλαιότερη εποχή ήταν πολύ πιο περιορισμένος ο αριθμός των ανθρώπων που μέσω της καταναλωτικής τους δύναμης είχαν πρόσβαση στην δημιουργία γούστων, επιλογών και τάσεων. Ο πολιτισμός ήταν χωρισμένος σε υψηλού επιπέδου και χαμηλού επιπέδου (high culture και low culture). Με την ευρεία διασπορά εισοδημάτων κυριάρχησε στα γούστα η κουλτούρα ευρύτερων κοινωνικών στρωμάτων. Και τα γούστα και οι επιλογές άρχισαν να αλλάζουν. Οι ελληνικές ταινίες και η λαϊκή μουσική, που κάποτε αποτελούσαν επιλογές των λαϊκών στρωμάτων κι αντιμετώπιζαν ένα είδος περιφρόνησης των μεσοαστικών και μεγαλοαστικών στρωμάτων κυρίαρχα. Οι λαϊκότερες επιλογές χαρακτήρισαν τον καίριο προσανατολισμό της κοινωνίας. Και η ανάγκη κολακείας τους. Θα ήταν αδιανόητο γύρω στη δεκαετία του '50 η του '60 να κληθούν σε πάρτυ του Βρετανού διαδόχου στο Μπάκιγχαμ μέλη ποπ συγκροτήματος. Ακόμη και οι Μπητλς. Την δεκαετία του '90 όμως κλήθηκαν οι Spice Girls!
Tο λαϊκό έγινε κυρίαρχο. Το ελιτίστικο υποχώρησε «ντροπιασμένο». Ετσι έδρασε ο λαϊκισμός. Οι επιλογές των ελίτ είναι πλέον καταδικαστέες. Εναντίον τους ξιφούλκησε και κέρδισε τις εκλογές ο Τραμπ. Αυτές υποστήριξαν την Ευρώπη και κατατροπώθηκαν στο Brexit. Τον εχθρικό σ' αυτές λαό εκφράζουν ο Ορμπάν στην Ουγγαρία, ο Ερντογάν στην Τουρκία και η Πολωνική ηγεσία. Οπως και οι Ποντέμος στην Ισπανία και κάποτε το ΠΑΣΟΚ στην Ελλάδα.
2. Τεχνολογικές Αλλαγές. Η κυριαρχία των νέων τεχνολογιών στην πληροφόρηση και ιδίως η πλημμυρίδα των social media δημιούργησε νέες συνθήκες επικοινωνίας και μετάδοσης μηνυμάτων. Τίποτα δεν μένει άγνωστο. Ο καθένας με ένα πληκτρολόγιο στο χέρι μετέχει στη διαμόρφωση κοινής γνώμης και δυνατόν να επηρεάζει εξελίξεις. Οπως έχει πει ο Ουμπέρτο Εκκο, κάποιος που μίλαγε χωρίς να τον ακούει κανείς σε ένα καφενέ, σήμερα έχει γνώμη κι αμφισβητεί τα λόγια ειδικών, καθηγητών και ηγετών. Και μπορεί κι ακούγεται! Οι spin doctors καθορίζουν την ατζέντα της πολιτικής ζωής με την υποχώρηση των μεγάλων αφηγήσεων και των επιχειρημάτων. Νικητές σήμερα είναι οι σύντομες ατάκες και οι επιγραμματικές κουβέντες. Κυριαρχούν οι εντυπώσεις. Οχι το περιεχόμενο.
3. Δύσκολα μπορούν σήμερα να διακριθούν πολιτικοί πεποιθήσεων (conviction politics). Αυτό που απαιτούν οι κοινωνίες είναι πολιτικούς ταύτισης με το κοινό (like us politicians). Να μπορούμε εύκολα να ταυτιζόμαστε μαζί τους. Κι εξ ίσου ευκολότερα να τους εκθρονίζουμε. Μου είχε πει κάποτε η Μάργκαρετ Θάτσερ πως (στην περίπτωση της σύγκρουσης στη Βοσνία) «αν ήμουν εγώ τώρα, θα τους είχα τραβήξει τ' αυτιά (των ΗΠΑ και της Βρετανίας) και θα τους υποχρέωνα να παρέμβουν και να λύσουν το πρόβλημα». Αμφιβάλλω όμως αν θα μπορούσε πλέον να το είχε κάνει. Πολλοί υπολογισμοί. Πολλές πλέον ισορροπίες.
4. Δικαιωματισμός και Πολιτική Ορθότητα. Οσοι κυβερνούν, δεν ακολουθούν πλέον μεγάλες ιδέες. Συντρίβονται από τις πιέσεις των επί μέρους συμφερόντων. Που ακολουθούν επίμονα κομματιαστές ατζέντες για κατοχύρωση ειδικών δικαιωμάτων (φυλετικών, σεξουαλικών, γένους, θρησκευτικών κα). Χάνοντας ή και αδιαφορώντας για την μεγάλη κοινωνική εικόνα. Αυτό μεταφράζεται σαν το τέλος των -ισμών. Που παράλληλα σημαίνει και τέλος των μεγάλων κινητοποιήσεων για οραματικές αλλαγές στην κοινωνία. Και δίνοντας μεγαλύτερη δύναμη σε αυταρχικότερους ηγέτες που εξακολουθούν κάπως να συναρπάζουν μεγαλύτερα κοινωνικά σύνολα (Κινεζική ηγεσία, Πρόεδρος Πούτιν, Ερντογάν, ισλαμιστές ηγέτες, Μπολσινάριο στη Βραζιλία κ.λπ.).

* Ο Ανδρέας Ανδριανόπουλος είναι πρώην υπουργός.





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 18:11]  Η νέα on-line ζωή: Η ψηφιακή...
[χθες 18:06]  Η νέα on-line ζωή: Φτωχαίνει η ροή...
[χθες 17:58]  Η νέα on-line ζωή: Κύριο ζητούμενο...
[χθες 17:55]  Η νέα on-line ζωή: Ο απρόσεχτος...
[χθες 17:50]  Η νέα on-line ζωή: Το καλύτερο από...
[χθες 17:46]  Η νέα on-line ζωή: Στην μετά COVID...
[χθες 17:45]  Η νέα on-line ζωή: Ματαίωση...
[χθες 17:43]  Η νέα on-line ζωή: οφέλη και...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [23:08:37]