ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Χ. Γ. Λάζος και Κλεοπάτρα Δίγκα έρχονται την Τρίτη στην Πάτρα και μίλησαν στην «ΠτΚ»

Χ. Γ. Λάζος και Κλεοπάτρα Δίγκα έρχονται την Τρίτη στην Πάτρα και μίλησαν στην «ΠτΚ»



Συνέντευξη στην ΚΡΙΣΤΥ ΚΟΥΝΙΝΙΩΤΗ
«Το χέρι της Κλεοπάτρας» του Χ. Γ. Λάζου περιλαμβάνει τρία δοκίμια για τη ζωγραφική και την πεζογραφία της Κλεοπάτρας Δίγκα. Το βιβλίο θα παρουσιαστεί την Τρίτη 2 Απριλίου και ώρα 8.30 μ.μ. στο αίθριο του Μέγαρου Πραπόπουλου και η εκδήλωση δίνει την αφορμή για μια συνομιλία με τους δυο τους.


Χ. Γ. Λάζος: Η εικαστικός και πεζογράφος μέσα από τη «ματιά» του

Ποιος ο σπινθήρας που πυροδότησε τη δημιουργία του βιβλίου σας;
Οι σπινθήρες ήσαν τρεις: Η αναδρομική έκθεση ζωγραφικής στο ΜΙΕΤ και η έκδοση των δύο πεζών κειμένων. Μέσα από αυτά τα έργα διαγραφόταν μια ολόκληρη περίοδος της σύγχρονης ελληνικής τέχνης και η διαδρομή της Κλεοπάτρας Δίγκα από το τέλος της δεκαετίας του '60 μέχρι σήμερα. Αυτή η διαδρομή ήταν κατά τη γνώμη μου μια σταδιακή μετατόπιση από τις θέσεις της πρωτοπορίας προς την πραγματικότητα της σύγχρονης τέχνης.

Πώς επελέγη το «Αυτοπορτρέτο» (1998) για το εξώφυλλο του βιβλίου;
Ο τίτλος του βιβλίου μου «Το χέρι της Κλεοπάτρας» σημαίνει ότι η ζωγραφική, όπως και η γραφή, είναι υπόθεση το χεριού και ότι το χέρι δεν φτιάχνει μόνον το έργο αλλά συγχρόνως διαπλάθει και τον δημιουργό. Σημαίνει επίσης ότι το χέρι της Κλεοπάτρας είναι απλωμένο και θέλει να σφίξει το χέρι του άγνωστου θεατή ή του άγνωστου αναγνώστη, σε μια χειραψία που είναι συγχρόνως πρόταση διαλόγου και συμβόλαιο φιλίας. Σε αυτή την προοπτική, η εικόνα της Κλεοπάτρας Δίγκα που απλώνει το χέρι κρατώντας τα σύνεργα της ζωγραφικής ήταν η εικονογράφηση της σημασίας του τίτλου.

Μελετώντας το εικαστικό της έργο, τι σκέψεις βγήκαν στην επιφάνεια;
Προφανώς αυτές που αναπτύσσονται στην «Εισαγωγή» και στο δοκίμιο «Διαδρομή - Αναδρομή». Σκέψεις για τη σύγχρονη τέχνη, για τη συνθήκη ελευθερίας που την χαρακτηρίζει, και για τον τρόπο που χαράζει τη διαδρομή της η Κλεοπάτρα, άλλοτε πενθώντας για τις νεανικές ουτοπίες που χάθηκαν και άλλοτε συνεχίζοντας να παρεμβαίνει κριτικά στη σημερινή ελληνική κοινωνία. Με ενδιέφερε, επίσης, ο τρόπος που ίδια έβλεπε και αξιολογούσε το έργο της, δηλαδή η αντίφαση ανάμεσα στον αστερισμό νοημάτων που αναδυόταν από το έργο της και στις δικές της τοποθετήσεις.

Οσον αφορά στο συγγραφικό;
Με ανάλογο τρόπο στο βιβλίο «Θέση 44, Παράθυρο» η αφηγήτρια, υιοθετώντας μια θέση των καλλιτεχνικών πρωτοποριών του 20ού αιώνα περιφρονεί την αφήγηση -την οποία θεωρεί παρωχημένη- ενώ η συγγραφέας μάς δείχνει πώς τα τυχαία περιστατικά του βίου, αυτά που ανεπαίσθητα γεμίζουν τις μέρες μας μέσα στη ροή του χρόνου, γίνονται η μοίρα μας και ορίζουν την πορεία μας. «Το βιβλίο Νο 512» συμπληρώνει αυτή την αποσπασματική αφήγηση, που όμως δείχνει την κρυφή αλληλουχία των πραγμάτων, με την ανασυγκρότηση της γενεαλογίας, με την ιστορία της οικογένειας που καλύπτει τις γενιές που διαδέχονται η μία την άλλη τον 20ό αιώνα. Από μία άποψη, τα πεζά κείμενα των δύο βιβλίων είναι το λογοτεχνικό ανάλογο της αναδρομικής έκθεσης ζωγραφικής.

Εστιάζετε στην αγωνία της ζωγράφου «να είναι του καιρού της». Μια τέτοια αγωνία τι σημαίνει για έναν δημιουργό;
Το να είναι κανείς του καιρού του έχει δυο σημασίες: Η πρώτη είναι η σημασία που έδιναν οι καλλιτεχνικές πρωτοπορίες. Σε αυτό το πλαίσιο κάθε καλλιτέχνης έπρεπε να προσθέτει κάτι στην εννοιολογική σύλληψη της τέχνης και να παρουσιάζει νέες προτάσεις ως προς τη φύση της τέχνης. Το να μην είναι του καιρού του δεν σήμαινε απλώς ότι είναι παρωχημένος, ισοδυναμούσε με αρνητική αξιολόγηση του έργου του. Η δεύτερη σημασία της φράσης είναι ότι ο καλλιτέχνης πρέπει να είναι σε εγρήγορση, να συλλαμβάνει τα νέα στοιχεία που χαρακτηρίζουν τον κόσμο του και να ανοίγει διάλογο με τους συνανθρώπους με θέμα τα πραγματικά προβλήματα που είναι κοινά.

Στο δοκίμιο «Αρχείο και μνήμη» γράφετε για το «Βιβλίο Νο 512»: «Μας δείχνει την αισιοδοξία και την προσπάθεια, την κατάφαση της ζωής, την ελπίδα και την πεποίθηση ότι το αύριο είναι ανοιχτό και θα είναι καλύτερο από το σήμερα, τη χαρά που δίνει η καθημερινή ζωή». Αυτά, για ανθρώπους που έζησαν τον περασμένο αιώνα (συγκεκριμένα τους γονείς της Κλεοπάτρας Δίγκα). Στον 21ο αι., βρίσκει εφαρμογή η παραπάνω φράση;
Οι άνθρωποι που έζησαν το πρώτο μισό του ταραγμένου και εξαιρετικά βίαιου 20ού αιώνα με τη συλλογικότητα, τη συστηματική εργασία και τους αγώνες τους -στον δυτικό κόσμο- δημιούργησαν συνθήκες όπου το αύριο ήταν πράγματι καλύτερο από το χθες. Σήμερα θεωρούμε αυτές τις κατακτήσεις αυτονόητες και ξεχνάμε ότι είναι αποτέλεσμα συλλογικών κοινωνικών αγώνων. Προφανώς αυτή η στάση ζωής, στις σημερινές συνθήκες, έχει εφαρμογή. Σήμερα που ξέρουμε πλέον ότι αν αφήσουμε το αύριο να το διαμορφώνουν άλλοι δεν θα είναι καλύτερο, έχω τη γνώμη ότι η κοινωνική πρακτική, ο διάλογος, η συλλογική και δημοκρατική προσπάθεια, η πρωτοτυπία και εφευρετικότητα, είναι πράγματα που πρέπει να βάλουμε στην καθημερινότητά μας.

Σήμερα, η τέχνη και τα γράμματα, μπορούν να γίνουν ο ούριος άνεμος για μια σωτήρια αλλαγή πλεύσης;
Δεν θα χρησιμοποιούσα αυτές τις διατυπώσεις, αλλά θεωρώ ότι η τέχνη, η ποίηση και η φιλοσοφία -όπως και άλλες μορφές κοινωνικού διαλόγου- μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο. Τα έργα τους προτείνουν περιγραφές του κόσμου, προβάλλουν ισχυρισμούς και ιδέες που μας αφορούν γιατί αναφέρονται στον κοινό μας κόσμο. Προφανώς οι προοπτικές των δημιουργών και οι δικές μας δεν είναι κατ' ανάγκην κοινές. Αλλά αν διασταυρώνονται και εμείς μπορούμε να προσυπογράψουμε τις ιδέες και τις προτάσεις τους, τότε μπορούμε να αλλάξουμε τις ιδέες και τις πράξεις μας και να αλλάξουμε τον κόσμο μας. Δεν ξέρω αν αυτή είναι «μια σωτήρια αλλαγή πλεύσης» -μπορεί και να μην είναι- αλλά αυτή είναι η κοινωνική δραστικότητα της τέχνης και η βαθύτερη λειτουργία της στην ανάπτυξη και την αλλαγή των ανθρώπων και των κοινωνιών τους.


Κλεοπάτρα Δίγκα: «Η δημιουργία είναι συνεχής αγωνία»

Τι αντικρίσατε στην «αντανάκλαση» του εαυτού σας μέσα από αυτό το αφιερωμένο σ' εσάς βιβλίο;
Με την έννοια ότι το έργο μας είναι ο μύχιος εαυτός μας, ή κομμάτια του, ναι, θα μπορούσε να το πει κανείς «αντανάκλαση», αλλά με τον τρόπο που ο Χρήστος Λάζος βλέπει το έργο μου. Ξέρετε κάθε έργο, όταν φύγει από τα χέρια του δημιουργού του και παραδίδεται στον κόσμο, έχει τη δική του ζωή, τη δική του δυναμική και προσφέρεται σε πολλαπλές αναγνώσεις. Εδώ έχουμε μια συγκεκριμένη ανάγνωση, που τη βρίσκω εξαιρετικά ενδιαφέρουσα για τη δουλειά μου -και αισθάνομαι πολύ τυχερή- αλλά και ως τρόπο κοιτάγματο τόσο της ζωγραφικής όσο και της λογοτεχνίας γενικότερα. Η αξία του βιβλίου πηγαίνει και πέρα από το δικό μου το έργο. Μας εισάγει σε μια ολιστική ματιά ανάγνωσης που αφορά τόσο τη μορφή όσο και το περιεχόμενο αναδεικνύοντας το αδιάσπαστο των δύο, γιατί ο Χρήστος Λάζος έχει γερή σκευή και στη φιλοσοφία.
H πολυκεντρική ματιά του ξεκινά από το γνωστικό περιεχόμενο (cognition) του έργου και στη συνέχεια ερευνά τον συγκεκριμένο ιστορικό χρόνο που έγινε, όπως και τα παράλληλά του ευρύτερα στην τέχνη της δοσμένης ιστορικής στιγμής, δημιουργώντας το πλαίσιο ανάγνωσής του.

Το πρώτο δοκίμιο του βιβλίου «Διαδρομή-Αναδρομή» φωτίζει το διάστημα της πορείας σας, από το 1968 έως το 2014. Πώς θα περιγράφατε αυτό το διάστημα από δημιουργικής άποψης και πώς λειτουργούσε η αγωνία σας «να είστε του καιρού σας»;
Η δημιουργία είναι μια συνεχής αγωνία. Η χαρά ενεδρεύει τη στιγμή που ο δημιουργός αισθάνεται πως κάπως πλησίασε το επιθυμητό. Ο πόθος να πάει παραπέρα όμως σύντομα βάζει αυτή την ικανοποίηση στην άκρη. Πατάς πάνω στο κατακτημένο και συνεχίζεις. Αλλοτε το πετάς, συμβαίνει κι αυτό. Και φυσικά πάντα θέλεις ν' αφουγκράζεσαι την εποχή σου. Εσωτερικά. Με τον τρόπο σου. Αν μελετήσει κανείς τις Τέχνες μέσα στον χρόνο, έχει το καλύτερο μάθημα Ιστορίας της ανθρωπότητας.

Η συνειδητοποίηση ότι η επιθυμία για κοινωνική αλλαγή μέσω της ζωγραφικής δεν συνάδει με την εκπλήρωσή της, σας απομάκρυνε σχεδόν 15 χρόνια από τη ζωγραφική. Σήμερα, πιστεύετε ότι η τέχνη και τα γράμματα, μπορούν να γίνουν ο ούριος άνεμος για μια σωτήρια αλλαγή πλεύσης;
Στην ουσία, ποτέ δεν αποχωρίστηκα τη θέση ότι η τέχνη συμβάλλει στην κοινωνική αλλαγή. Iσως να τη βάθυνα μέσα στον χρόνο, και να την έκανα πιο «πραγματική». Εξάλλου και η εμπλοκή μου με την εικαστική παιδεία, το Εικαστικό Εργαστήριο, μέσα από το οποίο με γνωρίσατε εδώ στην Πάτρα, κυρίως σ' αυτήν πατούσε. Αυτή η θέση, είναι τρόπος ζωής για μένα.

Αυτό τον καιρό, τι φάση διανύει το «χέρι» της Κλεοπάτρας;
Παλεύει με τους δαίμονές του -όπως πάντα.


ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ









Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 14:24]  Σπ.Μαραγκός στην «Π»:Η...
[χθες 22:46]  Ο Σπύρος Μαραγκός στην «ΠτΚ»: «Η...
[χθες 09:52]  Σταύρος Σταμπόγλης: «Καταρράκτης...
[χθες 14:36]  Μ.Μακρόπουλος στην «Π»:Η...
[χθες 22:44]  Ο Μιχάλης Μακρόπουλος στην «ΠτΚ»:...
[χθες 09:43]  Ελένη Αρτεμίου:«Ψάχνοντας την...
[χθες 22:41]  Η Χρύσα Λυκούδη στην «ΠτΚ»: «Από...
[χθες 14:30]  Πάτρα:Έκδοση επιστολών από...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [02:31:08]