ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Θέατρο: Η ιστορία ως μυθιστόρημα

Θέατρο: Η ιστορία ως μυθιστόρημα



Της ΧΡΙΣΤΙΝΑΣ ΚΟΚΚΟΤΑ
«Αν τα Γιάννενα έχουν ''Tο Tέλος της μικρής τους πόλης'' κι αν η Αρτα απέκτησε σχετικά πρόσφατα το ''Ιμαρέτ'' της, η Πάτρα έχει τα ''Πριμαρόλια''», έχει γραφεί και όχι άδικα. Το μυθιστόρημα της Αθηνάς Κακούρη, στο οποίο πρωταγωνιστεί η σταφίδα, ο πάλαι ποτέ χρυσός της Πάτρας, δεν μπορεί παρά να χαρακτηριστεί εμβληματικό έργο του μύθου της οικονομικής ανόδου αλλά και της πτώσης, που γνώρισε η Πάτρα μέσω του σταφιδικού εμπορίου. Χωρίς υπερβολή, πριν από ένα και πλέον αιώνα, οι χρόνοι της σταφίδας καθόρισαν και οριοθέτησαν τους χρόνους της αχαϊκής πρωτεύουσας.
Τα «Πριμαρόλια» (εκδόσεις Εστία, 1998) συνθέτουν μια απέραντη και ζωντανή τοιχογραφία της αστικής και εμπορικής Πάτρας της τελευταίας δεκαετίας του 19ου αιώνα. Ιστορικό μυθιστόρημα, πολυσέλιδο και πολυπρόσωπο, αφηγηματικά χειμαρρώδες, μας μεταφέρει στα σαλόνια της πατρινής αστικής τάξης του καιρού, καταγράφοντας το οικονομικό, κοινωνικό, πολιτικό και πολιτιστικό πρόσωπο της πόλης, την εξωστρέφεια και τον κοσμοπολιτισμό της. Η συγγραφέας ξαναγράφει την ιστορία της Πάτρας με τρόπο μυθιστορηματικό.
Με όχημα των θέσεών της πρόσωπα υπαρκτά αλλά και επινοημένα, τις συνήθειές τους, τις επιδιώξεις και τις ιδεολογικές αντιπαραθέσεις τους, τις συχνές αναφορές σε δρόμους, κτίρια, πλατείες, έντυπα και εφημερίδες, αναδεικνύει τη δυναμική και την αρχοντιά μιας πόλης, που άνθισε οικονομικά ως το πρώτο εξαγωγικό κέντρο σταφίδας του νεοσύστατου ελληνικού κράτους και αστικοποιήθηκε μέσω των εμπορικών συναλλαγών της με τη Δύση, διαμορφώνοντας μια ισχυρή αστική τάξη ευρωπαϊκού προσανατολισμού και κοσμοπολίτικης νοοτροπίας.
Στο μακρύ αφηγηματικό της ταξίδι, από τη σταφιδική ακμή έως την κρίση και τη χρεοκοπία της Πάτρας, η Αθηνά Κακούρη δεν μένει μόνο στην καταγραφή του υγιούς ανταγωνισμού και της λάμψης των χοροεσπερίδων, στα ξεφαντώματα στα αρχοντικά των πλούσιων πατρινών σταφιδεμπόρων και στην εκζήτηση των δυτικόφερτων συνηθειών τους αλλά με γλώσσα ρεαλιστική και ύφος ανεπιτήδευτο και γλαφυρό αποκαλύπτει παράλληλα και τη σκοτεινή πλευρά μιας ευημερούσας κοινωνίας: Το ανελέητο κυνήγι του πλούτου και την ανομία της αποθησαύρισης, την πλεονεξία των τοκογλύφων και ραδιούργων της εποχής, την απελπισία και τη διαμαρτυρία των δίκαιων και των φτωχών.
Δύο γάμοι και δύο θάνατοι κορυφώνουν τη δράση και πυροδοτούν τις αντιδράσεις των προσώπων, υπηρετώντας την πλοκή μέσα από πολλαπλές διηγήσεις, ανατροπές και ευφυή χρήση της τεχνικής της επιβράδυνσης. Τελικό αποτέλεσμα η σύνθεση της φυσιογνωμίας μιας πόλης, που διαμορφώνεται σε αστικό μόρφωμα, στη δίνη μιας εποχής που διαρκώς μεταβάλλεται, μέσα από τον πακτωλό του χρήματος τις εξ Εσπερίας επιρροές που δέχεται και τη διάθεσή της να απαντήσει στις προκλήσεις των καιρών.
Η κατακλείδα του μυθιστορήματος, ρεαλιστική και συγκινητική συγχρόνως, σηματοδοτεί το τέλος της σταφιδικής ακμής και την αναζήτηση του ονείρου μιας καλύτερης ζωής μέσα από τους δρόμους της μετανάστευσης. «Εχει ο Θεός» και για κείνους που δεν πλούτισαν από το σταφιδικό εμπόριο αλλά απλώς επιβίωσαν και τώρα αιχμάλωτοι της ανάγκης ξενιτεύονται, με το βλέμμα του Οδυσσέα μέσα τους και την ελπίδα της άνοιξης μετά τη χειμωνιά.
Εξαιρετικά τολμηρό, φιλόδοξο αλλά και ριψοκίνδυνο να επιδιώξει κάποιος να προσαρμόσει για τη θεατρική σκηνή ένα μυθιστόρημα-ποταμό. Μια διαδικασία αφαιρετική και συνθετική συγχρόνως, που να αποδίδει το ρυθμό, την ένταση και το πολυεπίπεδο του πρωτοτύπου. Η Ελενα Αλεξανδράκη δραματουργικά και ο Φάνης Δίπλας σκηνοθετικά αναδέχθηκαν την ευθύνη του εγχειρήματος, αλλά παρά τις καλές τους προθέσεις, η προσπάθειά τους δεν ευτύχησε. Αδύναμη, άνευρη και ελλειμματική η δραματουργική επεξεργασία, φάνταζε φτωχή και με χάσματα για όσους από τους θεατές ήσαν αναγνώστες του έργου αλλά και μη ευχερώς προσλήψιμη για εκείνους που δεν το είχαν διαβάσει.
Μένοντας στη μερική θέαση των πραγμάτων, αναλώθηκε σε εσωστρεφείς αναφορές και αβρόφρονες αντιπαραθέσεις εκπροσώπων της αστικής τάξης, σχετικές με τη διαχείριση της σταφιδικής κρίσης, αναδεικνύοντας ελάχιστα τον σφυγμό μιας ολόκληρης αγροτικής τάξης, που βίωνε κοινωνικές διαφορές και διαμόρφωνε αντιδράσεις. Ευτυχώς που η φωνή της συγγραφέως τόνωσε το χαλαρό δραματουργικό κλίμα με την αφήγηση της ιστορίας του έκθετου παιδιού. Χαμηλών πτήσεων και η σκηνοθεσία, η οποία ακολουθώντας τη γραμμή της θεατρικής προσαρμογής, κινήθηκε αναλόγως. Η επιδίωξη αναγωγής της υπόθεσης στο παρόν μέσω ατυχών ευρημάτων (χρήση σύγχρονης πατρινής εφημερίδας, αναντίστοιχης ως προς το περιεχόμενο και το ύφος με τον «Φορολογούμενο» της εποχής αλλά και εκτυφλωτικού προβολέα, συμβολική απέκδυση των ηθοποιών στο τέλος) ζημίωσαν την πιστότητα αλλά και την ουσία της παράστασης.
Οι ηθοποιοί (Φάνης Δίπλας, Ελενα Αλεξανδράκη, Λένα Ζαχαροπούλου, Γεωργία Καλογεράτου, Γιώργος Μάρκου και Νικόλας Τσίχλας) απέδωσαν την πόζα της φωνής και του σώματος των αστών, ενώ η σκηνογραφική ιδέα του Θεόδωρου Λιβαθινού -να γίνει σκηνικό δάπεδο το σχέδιο πόλης- μάλλον δεν λειτούργησε παραμένοντας είτε αθέατη είτε δυσδιάκριτη από μερίδα των θεατών. Υποψία μεταφοράς μόνο και όχι ολοκληρωμένη θεατρική μεταφορά του μυθιστορήματος.


ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 19:57]  Δημήτρης Π. Κρανιώτης:«Με την...
[χθες 15:04]  Ερωτικές ευωδιές με την Αλεξάνδρα...
[χθες 09:53]  Πάτρα: Η πανσέληνος στο Φάρο
[χθες 13:39]  Γλυκερία - Μελίνα Ασλανίδου στην...
[χθες 09:27]  Καστρίτσι: Η Σκεπαστή ταξιδεύει...
[χθες 09:06]  Το «Χρυσό Κασκέτο»
[χθες 16:19]  Το Φεστιβάλ Βενετίας βραβεύει τον...
[χθες 14:20]  Πανσέληνος στο Αρχαιολογικό Μουσείο








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [05:38:04]