ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Αργύρης Συμεωνίδης, ο ιατρός των νοσημάτων του αίματος

Αργύρης Συμεωνίδης, ο ιατρός των νοσημάτων του αίματος



Ο πανεπιστημιακός καθηγητής Αιματολογίας, διευθυντής του Αιματολογικού τμήματος της Παθολογικής Κλινικής του ΠΓΝΠ, Αργύρης Συμεωνίδης, είναι από τους πιο σπουδαίους επιστήμονες-γιατρούς στον χώρο της Κλινικής και Εργαστηριακής Ερευνας κι έχει διακριθεί για τον ζήλο του στην εδραίωση της μεταμόσχευσης μυελού των οστών στη χώρα μας.
Είναι από τους πρωτεργάτες που εφάρμοσαν τη μέθοδο της μεταμόσχευσης στην Πάτρα, πάντα ήταν κι είναι, δίπλα σε κάθε νέα εξέλιξη που αφορά στη στοχευμένη θεραπεία του καρκίνου και των αιματολογικών κακοηθειών. Ενας άνθρωπος ευγενής και γεμάτος αγάπη για τη δουλειά του, με πολυάριθμες δημοσιεύσεις, αξιοζήλευτη ακαδημαϊκή καριέρα, πολύχρονη εμπειρία και γνώση των προβλημάτων υγείας. Απομακρυσμένοι από τις πανεπιστημιακές αίθουσες και τα αμφιθέατρα, που συνήθως βρίσκουμε τον καθηγητή, συζητήσαμε μαζί του για την προσωπική του διαδρομή, την εξελικτική πορεία των αιματολογικών παθήσεων, τις προκλήσεις και τον καθοριστικό ρόλο που καλούνται να διαδραματίσουν νέες θεραπευτικές μέθοδοι καθώς και για την «αιμορραγία φυγής» νέων γιατρών στο εξωτερικό. Αναφερόμενος, ωστόσο, στην τεράστια σημασία που έχει για την Ελλάδα, ο εθελοντισμός για τη δωρεά αίματος και μυελού των οστών, αναδεικνύεται ως ένα από εκείνα τα σύγχρονα θετικά πρότυπα που με δύναμη και επιμονή υπάρχουν για να μας υπενθυμίζουν τις σημαντικότερες αξίες της ανθρώπινης ζωής.
Ποιο είναι το αντικείμενο της Αιματολογίας; Τι είδους ειδικότητα είναι;
Είναι το τμήμα της εσωτερικής παθολογίας που διερευνά και θεραπεύει τις διάφορες παθήσεις του μυελού των οστών και των υπολοίπων αιμοποιητικών οργάνων, είτε από πρωτογενή διαταραχή των οργάνων αυτών, είτε από προσβολή και συμμετοχή τους επί διαφόρων συστηματικών παθήσεων άλλων οργάνων και συστημάτων του οργανισμού. Για να πραγματοποιηθεί η ακριβής διάγνωση πρέπει ο ειδικός αιματολόγος να εξετάσει τον ασθενή και συγχρόνως να αξιολογήσει ο ίδιος τη μικροσκοπική εικόνα των αιμοποιητικών οργάνων, δηλαδή του αίματος, του αιμοποιητικού μυελού ή και των λεμφαδένων. Μετά, συνεκτιμώντας τα δεδομένα αυτά θα χορηγήσει την κατάλληλη θεραπεία στον ασθενή του.
Υπάρχουν κάποια χαρακτηριστικά συμπτώματα για να καταλάβει ένας γιατρός ότι ο ασθενής του πάσχει από κάποιο άλλο αιματολογικό νόσημα πέρα από τον προληπτικό εξάμηνο αιματολογικό έλεγχο;
Δεν υπάρχουν χαρακτηριστικά συμπτώματα που θα κάνουν έναν ασθενή να απευθυνθεί αμέσως στον ειδικό αιματολόγο. Ομως, η εμφάνιση αδικαιολόγητων αιμορραγικών εκδηλώσεων στο δέρμα ή αλλού, η ανεύρεση διαταραχών στα λευκά αιμοσφαίρια, συχνών επεισοδίων λοιμώξεων ή αναιμίας, που δεν μπορούν να δικαιολογηθούν από άλλη αιτία θα πρέπει να εγείρουν υποψία για ύπαρξη αιματολογικού νοσήματος. Θα πρέπει λοιπόν ο ασθενής να αναφέρει τα συμπτώματά του στον παθολόγο του και θα πρέπει ο γιατρός αυτός να είναι αρκετά ενήμερος και οξυδερκής, ώστε να αξιολογήσει σωστά τον ασθενή του να υποπτευθεί την πιθανή παρουσία αιματολογικής διαταραχής και να παραπέμψει τον ασθενή του σε αιματολόγο.
Με τι είδους κακοήθειες του αίματος ασχολούνται οι ειδικοί αιματολόγοι; Η λευχαιμία μπορεί να είναι καρκίνος του αίματος;
Υπάρχουν, θεωρητικά, καλοήθεις παθήσεις οι οποίες μπορεί να εμφανίζονται αρχικά σοβαρές, αλλά είναι πλήρως ιάσιμες ή μπορεί και να αποβούν θανατηφόρες καθώς και οι θεωρητικά κακοήθεις παθήσεις, τις οποίες μπορεί να εμφανίσει ένας ασθενής και να μην επηρεάσουν καθόλου τη ζωή του, αλλά να συμβιώσει μαζί τους πολλές δεκαετίες. Ομως, εμείς προσπαθούμε να εξηγούμε στους ασθενείς μας ότι δεν υπάρχουν «κακοήθεις» και «καλοήθεις» παθήσεις. Συχνά μας λένε «Γιατρέ, σας παρακαλώ, να μη μασάμε τα λόγια: έχω καρκίνο ή οχι;». Η απάντηση είναι ότι κάθε αιματολογική νόσος σε κάθε ασθενή έχει διαφορετική πρόγνωση και πορεία, που κυμαίνεται από την πλήρη ίαση και την εξαφάνιση της νόσου, μέχρι την παρηγορητική και υποστηρικτική θεραπεία μόνο λόγω απουσίας αποτελεσματικής θεραπείας.
Υπάρχουν ειδικές εξετάσεις που πραγματοποιούνται ώστε να γίνει διάγνωση των αιματολογικών νοσημάτων;
Η πρώτη προϋπόθεση είναι η ύπαρξη ομάδας αιματολόγων με εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία στη διάγνωση και αντιμετώπιση των νοσημάτων αυτών. Η ομάδα των αιματολόγων θα πρέπει να πλαισιώνεται και από άλλους ειδικούς επιστήμονες, μοριακούς βιολόγους και γενετιστές, οι οποίοι να λειτουργούν σε πιστοποιημένα εργαστήρια για να παρέχουν υψηλής ποιότητας αποτελέσματα. Επίσης απαραίτητο είναι και το λοιπό επιστημονικό και παραϊατρικό προσωπικό που πλαισιώνει τις ειδικές μονάδες των κέντρων, να έχει εξειδίκευση στα αντικείμενα της ειδικότητας, γιατί όλοι αυτοί αποτελούν πολύτιμους συνεργάτες των αιματολόγων για να μπορεί να γίνεται με τον καλύτερο τρόπο η ορθή διάγνωση. Οι εξειδικευμένες εξετάσεις που απαιτούνται, πραγματοποιούνται μόνο σε μεγάλα τριτοβάθμια Νοσοκομεία ή σε πιστοποιημένα ιδιωτικά διαγνωστικά κέντρα.
Τι σημαίνει στοχευμένη θεραπεία στον καρκίνο και τις αιματολογικές κακοήθειες;
Η θεραπεία, που θα αφορά τον συγκεκριμένο ασθενή τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, θα είναι μία στοχευμένη θεραπεία, αποκλειστική για το προφίλ της συγκεκριμένης νόσου στον συγκεκριμένο ασθενή και μπορεί να διαφέρει από τη θεραπεία που θα λάβουν οι άλλοι ασθενείς με την ίδια νόσο. Στις ονομαζόμενες «θεραπείες μοριακής στόχευσης», τα χορηγούμενα φάρμακα έχουν επιλεκτική δράση επί των νεοπλασματικών κυττάρων, χωρίς να αποτελούν κυτταροτοξικούς /χημειοθεραπευτικούς παράγοντες. Σήμερα, διαθέτουμε 5 φάρμακα τα οποία στοχεύουν επιλεκτικά ένα ένζυμο που αναπτύσσεται αποκλειστικά στα κύτταρα αυτής της νόσου και σαν τηλεκατευθυνόμενο όπλο στοχεύει αποκλειστικά αυτά τα κύτταρα, οδηγώντας πρακτικά στην πλήρη ίαση αυτής της νόσου. Ανάλογα φάρμακα έχουν παρασκευαστεί κατά εκατοντάδες τα τελευταία χρόνια, στοχεύοντας ένα μεγάλο πλήθος αιματολογικών και ογκολογικών νεοπλασματικών νόσων, που ακόμα και αν δεν επέφεραν τα ίδια εκπληκτικά αποτελέσματα, έχουν βοηθήσει σημαντικά σε μεγάλη παράταση της επιβίωσης των ασθενών, με μακροχρόνιες πλήρεις υφέσεις. Πιστεύω ότι η εφαρμογή αυτής της πρακτικής δεν θα αργήσει να εφαρμοστεί, στην πράξη, έχει ήδη αρχίσει να εφαρμόζεται σε ορισμένα νοσήματα που το νεοπλασματικό δυναμικό τους έχει αποσαφηνιστεί και σταδιακά επεκτείνεται σε όλο και περισσότερα.
Τι θα πει σύγχρονη κλινική έρευνα με νέα φάρμακα και πώς γίνεται;
Με τα νέα φάρμακα, η χρόνια μυελογενής λευχαιμία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο, όπως και στο πολλαπλούν μυέλωμα, ο χρόνος επιβίωσης έχει υπερδιπλασιαστεί, ενώ σημαντική πρόοδος έχει υπάρξει και σε άλλα νοσήματα που πριν χρόνια, ήταν αδύνατο να θεραπευτούν. Αρα μπορώ σαφώς να σας δηλώσω ότι η θεραπευτική πρόοδος σε όλα τα νεοπλασματικά νοσήματα του αιμοποιητικού ιστού είναι χειροπιαστή και εμφανής. Το Αιματολογικό Τμήμα μας έχει συμμετάσχει σε περισσότερα από 150 προγράμματα κλινικών μελετών φάσεων ΙΙ και ΙΙΙ, όπου δοκιμάστηκαν 34 νέα φαρμακευτικά προϊόντα. Από αυτά έχουν πάρει ήδη έγκριση 23 φάρμακα, ευρίσκονται σε διαδικασία έγκρισης άλλα 3, σε ενεργό δοκιμή ακόμα 5 και μόνον 3 δεν κατάφεραν να εγκριθούν γιατί δεν πέτυχαν τους στόχους τους. Το διάστημα αυτό έλαβαν νεότερες θεραπείες και βοηθήθηκαν περίπου 600 ασθενείς με διάφορα αιματολογικά νοσήματα, που για πολλούς από αυτούς δεν υπήρχαν άλλες θεραπευτικές επιλογές και κάτι που είναι σημαντικό, όλα αυτά έγιναν χωρίς καμιά επιβάρυνση του συστήματος υγείας, το οποίο αντιθέτως κέρδισε και πόρους από τις νόμιμες αμοιβές του Νοσοκομείου και του Πανεπιστημίου.
Πόσο συχνές είναι οι αιματολογικές παθήσεις που μπορούν να καταλήξουν στη λευχαιμία; Μπορεί να βασιστεί και στην κληρονομικότητα, πέρα από τους εξωτερικούς παράγοντες που την κάνει να εμφανιστεί;
Η οξεία μυελογενής λευχαιμία είναι η νόσος με ποσοστό πάνω από 50% θνησιμότητα. Οι θεραπευτικές εξελίξεις και πρόοδοι στα υπόλοιπα νεοπλασματικά νοσήματα δεν ήταν ανάλογες με αυτές, στο νόσημα αυτό. Θα έλεγα ωστόσο ότι τα τελευταία 2-3 χρόνια, φαίνεται πώς ήρθε και η σειρά της οξείας λευχαιμίας να σημειώσει πρόοδο, χάρη στην εισαγωγή νέων φαρμάκων κατευθυνόμενης, στοχευμένης, όπως προαναφέραμε, θεραπείας. Για τις περισσότερες αιματολογικές κακοήθειες δεν υπάρχει κάποιος ρόλος της κληρονομικότητας. Είναι επίκτητα νοσήματα που προκύπτουν από μεταλλάξεις που επισυμβαίνουν στα προγονιάαιμοποιητικά κύτταρα. Υπάρχουν και περιβαλλοντικοί κίνδυνοι, σαφώς αναγνωρισμένοι. Η ιονίζουσα ακτινοβολία, τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα, το κάπνισμα, η συχνή επαφή με βενζίνη, πετρελαιοειδή, χρώματα και προϊόντα καύσης του ξύλου. Ακόμη, στους ύπουλους περιβαλλοντικούς κινδύνους θα τοποθετούσα και τα προϊόντα διάσπασης και αποπολυμερισμού των πλαστικών που εισέρχονται στον οργανισμό μας από την τροφική αλυσίδα.
Ποιες είναι οι νεότερες εξελίξεις στη μεταμόσχευση του μυελού των οστών και αιμοποιητικών κυττάρων;
Η εφαρμογή πρακτικών μεταμόσχευσης αιμοποιητικών κυττάρων ξεκίνησε στην Πάτρα το 1997. Τα πρώτα εκείνα χρόνια, μαζί με τη Μαρία Τηνιακού, στέλεχος του Αιματολογικού Τμήματος, πήραμε εκπαιδευτικές άδειες και μετακινηθήκαμε σε μεγάλα μεταμοσχευτικά κέντρα και κλινικές του εξωτερικού, για να αποκτήσουμε εμπειρία και να υλοποιήσουμε την μεταμοσχευτική πρακτική στην περιοχή μας. Θα έλεγα ότι προχωρήσαμε με σωστά βήματα και αυξάναμε σταδιακά τον αριθμό των μεταμοσχεύσεων κάθε χρόνο, και μάλιστα ο ΕΟΜ το 2003 μας απένειμε βραβείο για τη δραστηριότητά μας την προηγούμενη χρονιά. Η μεταμόσχευση μυελού ή ορθότερα προγονικών αιμοποιητικών κυττάρων είναι μια πρακτική κατά την οποία επί σοβαρών, συνήθως νεοπλασματικών παθήσεων του αιμοποιητικού συστήματος, ο πάσχων μυελός των οστών καταστρέφεται με μεγάλες δόσεις χημειοθεραπείας ή και ακτινοθεραπείας, και ακολούθως αναπλάθεται με τη χορήγηση προηγουμένως συλλεχθέντων καθαρών αιμοποιητικών κυττάρων από τον πάσχοντα (αυτόλογη μεταμόσχευση) ή από άλλο υγιή συμβατό εθελοντή δότη (αλλογενής μεταμόσχευση).
Τι οδήγησε στην ανάγκη δημιουργίας του Κέντρου Εθελοντών Δοτών του Πανεπιστημίου Πατρών; Ποιος ήταν ο εμπνευστής αυτής της σημαντικής ιδέας;
Εμπνευστής της δημιουργίας της Μονάδας Μεταμόσχευσης ήταν ο καθηγητής Νικόλαος Ζούμπος. Η Μονάδα Μεταμόσχευσης μυελού του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου ήταν η τέταρτη που λειτούργησε στη χώρα μας, μετά τις Μονάδες Μεταμόσχευσης στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα. Σήμερα, η Μονάδα έχει εξελιχθεί κι έχει στελεχωθεί με ικανά στελέχη. Σημαντικότατο ρόλο στην ανέλιξη της Μονάδας μας έχει ο τωρινός υπεύθυνός της, καθηγητής Αλέξανδρος Σπυριδωνίδης διευρύνοντας το πεδίο μεταμόσχευσης και ιδρύοντας το Κέντρο προσέλκυσης Εθελοντών Δοτών Μυελού του Πανεπιστημίου Πατρών (ΚΕΔΜΟΠ), αγωνίστηκε και πέτυχε την πολλαπλή χρηματοδότηση της Μονάδας, και γενικά της έδωσε μεγαλύτερη πνοή και αίγλη.
Η δωρεά μυελού των οστών ή περιφερικών αιμοποιητικών κυττάρων είναι μια δύσκολη και επίπονη διαδικασία για τον εθελοντή-δότη; Πώς μπορεί να γίνει κάποιος δότης και πού μπορεί να δώσει δείγμα του αίματός του;
Για να γίνει κάποιος εθελοντής δότης μυελού μπορεί να απευθυνθεί είτε απ' ευθείας στο ΚΕΔΜΟΠ ή σε άλλα ανάλογα κέντρα προσέλκυσης δοτών που λειτουργούν στη χώρα μας, είτε σε οποιαδήποτε Υπηρεσία Αιμοδοσίας της χώρας. Η προσφορά μυελού των οστών δεν είναι καθόλου επίπονη διαδικασία. Ο φόβος των ασθενών είναι τις περισσότερες φορές υπερβολικός. Μετά το τέλος της εξέτασης, μας ομολογούν, ότι είχαν ακούσει για μεγάλο πόνο και φοβόντουσαν, αλλά ότι ο πόνος που αισθάνθηκαν ήταν πολύ μικρότερος από αυτόν που πίστευαν ότι θα αισθανθούν. Η εξέταση πραγματοποιείται από το τμήμα συλλογής αιμοποιητικών κυττάρων της Αιμοδοσίας του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου.
Πόσο κουραστική είναι η άσκηση της ειδικότητας από τον σύγχρονο αιματολόγο;
Η Αιματολογία είναι μία ειδικότητα με ταχύτατο ρυθμό ανάπτυξης σε όλα της τα πεδία και για να είναι ο σύγχρονος αιματολόγος ενήμερος για όλες τις εξελίξεις χρειάζεται διά βίου εκπαίδευση και ενημέρωση. Δεν ανήκει στις ειδικότητες που υπόσχονται υψηλά κέρδη, υπόσχεται όμως πολλές συναρπαστικές συγκινήσεις, αφού πολλές από τις ανακαλύψεις της είναι τόσο πρωτοποριακές ώστε αποτελούν πρότυπα που έχουν εφαρμογή σε όλη την εσωτερική Παθολογία.
Υπάρχει τουλάχιστον επάρκεια αιματολόγων στον ελληνικό χώρο ή έχουμε ελλείψεις;
Δεν έχουμε επάρκεια αιματολόγων στην Ελλάδα. Νομίζω η πολιτεία θα πρέπει να μεριμνήσει να δώσει κίνητρα στους νέους γιατρούς να ακολουθήσουν αυτή την ενδιαφέρουσα ειδικότητα και να μην τους περιορίζει σε στενά πλαίσια λειτουργίας. Τα τελευταία 7 χρόνια, έχω τη χαρά να έχω εμπνεύσει αρκετούς νεαρούς γιατρούς να αγαπήσουν την ειδικότητά μου και να την ακολουθήσουν αλλά στη μεγάλη τους πλειονότητα μετακινήθηκαν και παρέμειναν σε ευρωπαϊκές χώρες. Ας ελπίσουμε ότι θα σταματήσει η αιμορραγία της απώλειας ταλαντούχων νεαρών γιατρών προς το εξωτερικό.

* Από την Έντυπη Έκδοση. Συνέντευξη στην Άνθη Ροδοπούλου.




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 22:26]  Δυτική Ελλάδα: Οι νέοι σε ηλίκία...
[χθες 16:00]  Ιουλία Συροκώστα: Πίστεψα στο...
[χθες 11:10]  Γενοκτονία Ποντίων: Κατεβάστε το...
[χθες 13:37]  Νέος βασιλικός γάμος: Το...
[χθες 13:56]  ΠΕΓΚΥ ΣΤΑΘΑΚΟΠΟΥΛΟΥ: «Θέλω να...
[χθες 13:04]  Το ηλιοβασίλεμα της Πάτρας από τον...
[χθες 11:56]  Αν ήμουν δήμαρχος για 24 ώρες: Ο...
[χθες 08:55]  Αλ. Ράπτης: Θα είμαι πάντα ο...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [04:44:13]