Τρίτη 19 Δεκεμβρίου 00:35      0°-11° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Ad mortem: Το δικαίωμα στην καύση

Ad mortem: Το δικαίωμα στην καύση



Η πρόσφατη απόφαση του υπουργού Περιβάλλοντος Π. Σκουρλέτη σχετικώς με τη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδοτήσεως των Κέντρων Αποτέφρωσης Νεκρών (ή οστών) ολοκλήρωσε το θεσμικό, τουλάχιστον, πλαίσιο για το δικαίωμα στην καύση. Η Πολιτεία νομοθέτησε σχετικώς, το πρώτον, το 2006 (ν. 3448). Είχε προηγηθεί η κατάθεση τροπολογιών τόσο το 1998 όσο και το 2002, χωρίς, ωστόσο, να φτάσουν στο στάδιο της ψηφίσεως.
Στη διετία 1984-1986 το Πρωτοδικείο Αθηνών απορρίπτει τρεις προσπάθειες για ίδρυση σωματείων, ένας ή αποκλειστικός σκοπός των οποίων ήταν η επιδίωξη της καθιερώσεως [και] της καύσεως των νεκρών ως τρόπου εξαφανίσεως του λειψάνου. Και στις τρεις περιπτώσεις η θέση της νομολογία υπήρξε ενιαία. Εκρινε, δηλαδή, ότι ο σκοπός των σωματείων αυτών «αντιτίθεται εντόνως προς την δημοσίαν τάξιν, διότι απηχεί αντιλήψεις, αι οποίαι δύνανται να προκαλέσουν αναταραχήν εις τον κρατούντα εν τη χώρα βιοτικόν ρυθμόν». Ωστόσο, η νομολογία αυτή ανατράπηκε το 1988, με απόφαση του Εφετείου Αθηνών …
Ειδικότερα, το έτος 2006 νομοθετήθηκε η δυνατότητα αποτεφρώσεως «για όσους οι θρησκευτικές τους πεποιθήσεις επέτρεπαν τη μετά θάνατον αποτέφρωση». Η διάταξη, όμως, αυτή διακατεχόταν, ως μη όφειλε, από έναν νομοθετικό σχετικισμό· και τούτο, διότι ο νομοθέτης δεν θα έπρεπε να επιφυλάσσει το δικαίωμα της αποτεφρώσεως μόνο στους αλλόθρησκους, εξαιρώντας, κατά κάποιο τρόπο, τα μέλη της επικρατούσας Ορθόδοξης Εκκλησίας. Αντιθέτως, η Πολιτεία πρέπει να νομοθετεί με γενικής ισχύος ρυθμίσεις, για το σύνολο, δηλαδή, της κοινωνίας και να μην εξαιρεί, ένεκα της θρησκευτικής ετερότητας, από την κανονιστική της εξουσία ένα οποιοδήποτε τμήμα του κοινωνικού συνόλου.
Η ρύθμιση αυτή παρέμεινε ανεφάρμοστη μέχρι και σήμερα, καθώς η Πολιτεία δεν εξειδίκευε τους όρους ιδρύσεως ενός αποτεφρωτηρίου. Μόλις το καλοκαίρι 2014, «μετά από χρόνια δισταγμών και καθυστερήσεων», η δυνατότητα της καύσεως και αποτεφρώσεως των νεκρών, έλαβε, και πάλι με τη συνήθη στα κοινοβουλευτικά χρονικά τακτική της τροπολογίας, σάρκα και οστά (ν. 4277). Πλέον η αποτέφρωση, ως εναλλακτικός τρόπος για τη μετά θάνατο διάθεση του σώματος, νομοθετείται, ορθώς, ως δυνατότητα για το σύνολο των πολιτών, αδιακρίτως των θρησκευτικών και γενικώς των κοσμοθεωρητικών πεποιθήσεων των τελευταίων.
Η καθιέρωση, άλλωστε, της καύσεως των νεκρών ως εναλλακτικής λύσεως με εκείνην της ταφής δεν σημαίνει υποχρέωση κανενός να την αποδεχθεί. Ωστόσο, ακόμα και ο ορθόδοξος χριστιανός μπορεί εκ του νόμου να προσχωρήσει σε αυτή την επιλογή. Είναι, επίσης, όμως προφανές ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία μπορεί να ζητήσει από τους πιστούς της να εξακολουθήσουν να προτιμούν την ταφή από την καύση, ο δε αντιρρησίας πιστός θα πρέπει να υπολογίζει στις επιτιμιακές ποινές που εκείνη, όπως έχει δικαίωμα, θα αποφασίσει, και βεβαίως θα σταθμίσει εάν πρέπει, να του επιβάλει…
Βεβαίως, είναι αλήθεια ότι ο ορθόδοξος δεν μπορεί να υιοθετεί το δόγμα της à la carte θρησκευτικότητας και να μην ακολουθεί, επομένως, την επ´ αυτού σχετική διδασκαλία της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Ετσι, ο πιστός που επιλέγει, καθ' ότι έχει ασφαλώς δικαίωμα, αντί της ταφής, την καύση, θέτει αυτομάτως εαυτόν εκτός Εκκλησίας, αφού η εν λόγω επιλογή ερμηνεύεται ευλόγως ως μεταβολή των θρησκευτικών πεποιθήσεών του και συνεπώς, δεν νομιμοποιείται να αξιώνει από την Εκκλησία να τελέσει, και στην περίπτωσή του, την εκκλησιαστική κήδευση και ακολούθως τα ιερά μνημόσυνα… Τούτο, μάλιστα, ούτε η Πολιτεία μπορεί να της το επιβάλει… Είναι, ασφαλώς, τελείως διαφορετικό ζήτημα εάν η Εκκλησία θα δεχθεί, με δική της πρωτοβουλία, να επιτρέψει, κατ´ οικονομίαν, να τον συνοδεύσουν στο ξόδι του οι παραμυθητικές ευχές της …
Η υλοποίηση, τέλος, της καύσεως προϋποθέτει σχετική έγγραφη δήλωση του θανόντος και, ελλείψει αυτής, αντίστοιχη δήλωση, με βεβαιωμένο το γνήσιο της υπογραφής, της συζύγου ή των συγγενών του πρώτου ή δεύτερου βαθμού… Εδώ, πάντως, θα έπρεπε να προβλεφθεί ως μαχητό το περιεχόμενο της σχετικής δηλώσεως των συγγενών, υπό την έννοια να χωρεί, ενώπιον του αρμόδιου, κατά τόπο, εισαγγελέα, ανταπόδειξή του, ούτως ώστε οι εκπεφρασμένες και γνωστές θρησκευτικές πεποιθήσεις του θανόντος να λειτουργούν για την εισαγγελική αρχή ως όριο για την αποδοχή και εφαρμογή της δηλώσεως των συγγενών του …
Είναι γεγονός ότι η νομοθετική κατοχύρωση της καύσεως, ιδίως στην όλως πρόσφατη εκδοχή της, προκάλεσε την αντίδραση της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία με συνοδική εγκύκλιο, τον Οκτώβριο 2014, κατέστησε σαφές ότι «η αποτέφρωση του σώματος δεν είναι σύμφωνη προς την πράξη και παράδοση της Εκκλησίας» και συνεπώς, «εκείνος ο οποίος αποδεδειγμένως οικειοθελώς εδήλωσε την επιθυμία περί καύσεως του σώματός του, δηλώνει την αυτονόμησή του και ως εκ τούτου δεν τελείται νεκρώσιμος ακολουθία και ιερό μνημόσυνο υπέρ αυτού», επαφίεται δε στην ποιμαντική σύνεση και ευχέρεια του οικείου Μητροπολίτη η τέλεση απλώς Τρισαγίου. Σημειωτέον ότι με το ζήτημα ασχολήθηκε η ελλαδική Εκκλησία, το πρώτον, το έτος 1937, όταν κατά τη συνεδρίαση της Ι. Συνόδου της Ιεραρχίας της 11ης Οκτωβρίου, υπό την προεδρία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χρυσόστομου Α΄ [Παπαδόπουλου], και μετά από εισήγηση του τότε Μητρ. Ζακύνθου Χρυσόστομου [Δημητρίου], αποκρούστηκε ομοφώνως η καύση των νεκρών, ως αντίθετη με την «ομοιόμορφον και αδιάσπαστον πράξιν αυτής» για τον ενταφιασμό των κεκοιμημένων…





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 


 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [00:35:54]