Παρασκευή 15 Δεκεμβρίου 13:59      10°-15° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Καρκίνος: Θεραπεία με «έξυπνα» φάρμακα

Καρκίνος: Θεραπεία με «έξυπνα» φάρμακα



Συγγραφή: Μαρία Νιζάμη, φοιτ. Ιατρικής, Παν/μιου Πατρών
Επιμέλεια: Απ. Βανταράκης, αναπλ. καθηγητής Υγιεινής , Τμ. Ιατρικής, Παν/μιου Πατρών

Χάρη στην πρόοδο της ιατρικής, σήμερα, μεγάλος αριθμός διαγνωσθέντων καρκίνων αντιμετωπίζονται. Για αρκετούς μάλιστα τύπους και περιπτώσεις μπορεί να μιλάμε πλέον για οριστική αντιμετώπιση και θεραπεία χωρίς την πιθανότητα υποτροπών. Με την πάροδο του χρόνου και την πρόοδο της επιστήμης, είναι διαρκώς μεγαλύτερο το ποσοστό αυτών των τύπων, κάτι που είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικό για το μέλλον.
Ακόμη, όμως, και σε καρκίνους, που χαρακτηρίζονται μη θεραπεύσιμοι, η κατάλληλη θεραπευτική αγωγή συχνά προσφέρει τεράστια πλεονεκτήματα όπως:
>προσθέτει μήνες ή και χρόνια φυσιολογικής ζωής
>βελτιώνει σημαντικά την ποιότητα της, ελαττώνοντας ή και εξαφανίζοντας τα συμπτώματα όπως ο πόνος, εξασφαλίζοντας μια όσο το δυνατόν πιο φυσιολογική λειτουργία των δραστηριοτήτων του σώματος.
ΤΑ ΑΙΤΙΑ
Ο καρκίνος είναι μια νόσος πολυπαραγοντικής αιτιολογίας, η οποία χαρακτηρίζεται από την ανεξέλεγκτη κυτταρική αύξηση σε διαφορετικά σημεία του σώματος. Ο μετασχηματισμός των φυσιολογικών κυττάρων σε καρκινικά οφείλεται στην ανώμαλη έκφραση ή ενεργότητα πολλών γονιδίων τα οποία ορίζουν σημαντικές κυτταρικές λειτουργίες. Η ραγδαία ανάπτυξη των Μοριακών Επιστημών τα τελευταία χρόνια, συνέβαλε στην αποκάλυψη της ταυτότητας πολλών από αυτά τα γονίδια (υπολογίζονται γύρω στα 30.000). Κατέδειξε επίσης τον ρόλο τους στο μηχανισμό ανάπτυξης, τη συμπεριφορά αλλά και την ανταπόκριση των καρκινικών κυττάρων σε θεραπείες.
Η ταχεία διάγνωση του καρκίνου, όταν αυτός δεν έχει ακόμη προλάβει να μεταφερθεί σε άλλα όργανα και ιστούς, αυξάνει κατακόρυφα τις πιθανότητες επιτυχούς αντιμετώπισής του. Ακόμα όμως και τότε, όταν ο καρκίνος έχει ήδη κάνει μεταστάσεις, κρίνεται πλέον απαραίτητο να γίνει η σωστή επιλογή του κατάλληλου χημικοθεραπευτικού φαρμάκου.
Η ΓΕΝΕΤΙΚΗ
Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί ειδικές μέθοδοι γενετικής με τις οποίες μπορούμε να βρούμε διαφορές του ίδιου όγκου σε διαφορετικούς ασθενείς σε γενετικό επίπεδο. Ετσι μπορούμε να εξηγήσουμε γιατί μία θεραπεία δουλεύει σε έναν ασθενή και όχι σε άλλον, παρ΄ότι πάσχουν από τον ίδιο τύπο καρκίνου, ή γιατί ο ίδιος τύπος καρκίνου είναι στον έναν ασθενή πιο επιθετικός από ό,τι σε έναν άλλον. Επίσης, κάνοντας αυτές τις εξειδικευμένες αναλύσεις οι ογκολόγοι έχουν τη δυνατότητα να επιλέγουν φάρμακα στοχευμένα, για παράδειγμα σε έναν υποδοχέα που μπορεί να υπάρχει στην επιφάνεια του καρκινικού κυττάρου. Συνεπώς αναδεικνύεται έντονα η ανάγκη της εξατομικευμένης αντιμετώπισης της νόσου στον κάθε ασθενή.
ΠΟΛΛΑΠΛΑ ΟΦΕΛΗ
Μέσω της γονιδιακής έκφρασης και της παραγωγής ενός μοριακού προφίλ του αναλυθέντος όγκου από υλικό αίματος, σιέλου ακόμα και βιοψίας ή υλικού χειρουργείου σε παραφίνη, επιτυγχάνονται πολλαπλά οφέλη για τον ασθενή:
>Αναγνωρίζεται ουσιαστικά ο μηχανισμός ανάπτυξης των καρκινικών κυττάρων και η πρόγνωση της ασθένειας για κάθε περίπτωση,
>αποκαλύπτονται ιδανικοί στόχοι για στοχευμένη θεραπεία με «έξυπνα» φάρμακα,
>προγιγνώσκεται η ανταπόκριση των κυττάρων και κατ' επέκταση του ασθενή σε συγκεκριμένες χημειοθεραπείες πριν καν χορηγηθούν,
>επιτυγχάνεται η ιδανική παρακολούθηση της θεραπείας ή/και εξέλιξης της νόσου (μέσω του μοριακού προφίλ αίματος).
Η ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ
Οι τρεις βασικοί πυλώνες που αφορούν τη θεραπευτική αντιμετώπιση του καρκίνου είναι η χειρουργική θεραπεία, οι ακτινοβολίες και η χημειοθεραπεία. Αρκετοί ασθενείς που έχουν ήδη μεταστατική νόσο κατά τη στιγμή της διάγνωσης, δηλαδή καρκινικά κύτταρα έχουν μεταφερθεί και σε άλλα όργανα (ήπαρ ή πνεύμονες), σύμφωνα με τις διεθνείς οδηγίες, λαμβάνουν χημειοθεραπεία με ή χωρίς ακτινοβολία, ενώ αντενδείκνυται η χειρουργική αντιμετώπιση. Ομως, όταν τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα δεν ανταποκρίνονται, υπάρχει άλλη λύση;
Διπλή «βόμβα» στα καρκινικά κύτταρα
Πιο πρόσφατες μέθοδοι είναι η βιολογική θεραπεία και η ορμονοθεραπεία. Οι βιολογικές θεραπείες θεωρούνται «έξυπνες βόμβες», γιατί κατευθύνονται σε ειδικούς στόχους στα καρκινικά κύτταρα, αφήνοντας ανεπηρέαστα τα φυσιολογικά κύτταρα του οργανισμού. Κατ' αυτόν τον τρόπο η θεραπεία γίνεται περισσότερο συγκεκριμένη, πιο ειδική και λιγότερο τοξική. Γνωστά βιολογικά φάρμακα που έχουν αποτελεσματικότητα είναι τα μονοκλωνικά αντισώματα και τα μικρά μόρια με δραστικότητα τυροσινικής κινάσης. Ανάλογα δρα και η ορμονοθεραπεία, στοχεύοντας σε ορμονοεξαρτώμενους τύπους καρκίνου. Πώς όμως θα επιλέξουμε τη θεραπεία που θα έχει αποτέλεσμα σε ένα συγκεκριμένο ασθενή;
«Η στοχευμένη θεραπεία χρησιμοποιεί μια νέα γενιά φαρμάκων, τα αποκαλούμενα "έξυπνα φάρμακα", όπως τα μονοκλωνικά αντισώματα ή τους αναστολείς κινασών που μπλοκάρουν επιλεκτικά πρωτεΐνες-στόχους στα καρκινικά κύτταρα για την αναστολή του μηχανισμού ανάπτυξης αυτών των κυττάρων. Το τελευταίο είναι σε αντίθεση με τον μηχανισμό αναστολής που βασίζεται στην παραδοσιακή χημειοθεραπεία, η οποία αδιακρίτως, σκοτώνει καρκινικά και φυσιολογικά κύτταρα που πολλαπλασιάζονται. Ωστόσο, οι μοριακές αναλύσεις παρέχουν τη δυνατότητα πρόβλεψης της απόδοσης των στοχευμένων θεραπειών και της ανταπόκρισης σε χημειοθεραπευτικά φάρμακα για κάθε ασθενή, μέσω της αποκάλυψης της γονιδιακής έκφρασης των καρκινικών κυττάρων. Το τελευταίο αποτελεί ένα σημαντικό πλεονέκτημα, διότι το μεγαλύτερο ποσοστό των ασθενών που λαμβάνουν χημειοθεραπεία (περίπου οι 3 στους 4) δεν ανταποκρίνονται στις κλασικές χημειοθεραπείες, με ό,τι αυτό συνεπάγεται» εξηγεί ο κ. Νικολόπουλος, διευθυντής του Κέντρου Μοριακών Αναλύσεων και Ερευνών στο Αγρίνιο.
Το μειονέκτημα των εξετάσεων αυτών είναι το κόστος και ότι δεν καλύπτονται από τα ασφαλιστικά ταμεία, προς το παρόν. Η πρόοδος της ογκολογίας τα τελευταία χρόνια με την εξειδικευμένη γονιδιακή ανάλυση του όγκου, όπως και με τη χρήση στοχευμένων θεραπειών, μαζί με τη συμβατική κυτταροστατική αγωγή, έχει αποφέρει πολύ σημαντικά αποτελέσματα για τους ασθενείς με καρκίνο, εξατομικεύοντας τη θεραπεία και βελτιώνοντας έτσι σημαντικά την επιβίωση και την ποιότητα ζωής τους.
(Το παρόν κείμενο δημοσιεύτηκε στο Ιατρικό Ένθετο της Εφημερίδας "ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ"- ΛΟΓΟΙ ΥΓΕΙΑΣ στις 30 Σεπτεμβρίου 2015)




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 


 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [13:59:46]