Τρίτη 12 Δεκεμβρίου 16:21      9°-15° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Ακης Παπαντώνης: «Να κυνηγάς τα πράγματα που σε κρατούν ευτυχισμένο»

Ακης Παπαντώνης: «Να κυνηγάς τα πράγματα που σε κρατούν ευτυχισμένο»



Συνέντευξη στην Κρίστυ Κουνινιώτη
Στην εποχή γενικότερης ανομβρίας που διανύουμε, είναι ενθαρρυντικό και σαφώς ελπιδοφόρο να εμφανίζονται στα ελληνικά γράμματα νέοι συγγραφείς που έχουν κάτι να πουν, που χρησιμοποιούν υποδειγματικά την ελληνική γλώσσα, που δεν αναλώνονται σε ευκολίες με στόχο μια θέση στη λίστα των «ευπώλητων». Μια τέτοια περίπτωση είναι ο Ακης Παπαντώνης, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κολωνίας, ο οποίος ξεχώρισε με τη νουβέλα του «Καρυότυπος» του (εκδ. «Κίχλη»), αποσπώντας, μάλιστα, το φετινό Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου στην πεζογραφία του ηλεκτρονικού περιοδικού για το βιβλίο και τις τέχνες «Αναγνώστης».
Μοριακή βιολογία και συγγραφή. Τι κάνει ενδιαφέροντα τον συνδυασμό τους για εσάς;
Το γεγονός πως δύσκολα μπορώ να απομακρυνθώ από την εμπλοκή μου είτε με το ένα, είτε με το άλλο. Ετσι, παρά το ότι η επιστήμη μου και το γράψιμο δεν συμβιώνουν πάντοτε αρμονικά, συγκλίνουν καθοριστικά στην κοινή ανάγκη για «μέθοδο» (ανάγνωση-επανάληψη-εμμονή), αλλά και στο ότι συνιστούν διαρκή μαθητεία στην υπομονή και στην αναμέτρηση με το «καλύτερο».

Ο «Καρυότυπος» ξεκινά με τον θάνατο του ήρωα. Γιατί αποκαλύπτετε στον αναγνώστη το τέλος του πρώτα;
Ηταν από την πρώτη στιγμή βασική επιλογή μου το να «βγει από τη μέση» ο ήρωας, κυρίως ώστε να μην απασχολείται ο αναγνώστης με το τυχόν μέλλον του και να εστιάσει στα υπόλοιπα συστατικά της αφήγησης. Ελπίζω αυτό να λειτουργεί στο κείμενο. Επίσης, αυτή η επιλογή δίνει τη δυνατότητα να κλείσει η εξιστόρηση της νουβέλας με τρόπο κυκλικό, όπως και κάνει στο κεφάλαιο «Υ».

Ο Ν. είναι μοριακός βιολόγος -όπως κι εσείς- επιστημονικός μετανάστης στην Οξφόρδη. Υπήρξαν κάποια κοινά σας στοιχεία που σας ώθησαν αρχικά στη δημιουργία του και πώς διαμορφώσατε στη συνέχεια τον χαρακτήρα του;
Το ζήτημα της μετανάστευσης -σε πολλαπλά επίπεδα- με απασχολεί πολύ. Ο Ν. δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση καθρέπτισμα του ανθρώπου που τον επινόησε, είναι όμως επιστημονικός μετανάστης από την Ελλάδα στην Αγγλία, μετανάστης από τη βιολογική του οικογένεια σε μια ανάδοχη, μετανάστης της μνήμης παλινδρομώντας μεταξύ αυτών που θέλει να ξεχάσει και εκείνων που πασχίζει να μην πάψει να θυμάται, μετανάστης του εαυτού καθώς ξεχνά την ταυτότητά του υπό το βάρος των εμμονών του. Νομίζω, λοιπόν, πως εκείνο που με ώθησε στη δημιουργία του εν λόγω ήρωα είναι οι προσωπικές μου εμμονές και αναζητήσεις.

Ορφανό του Τσαουσέσκου, μεγαλωμένος σε ελληνική ανάδοχη οικογένεια, πειραματίζεται με ποντίκια κάνοντας έρευνα για τη στοργικότητα. Στο ορφανοτροφείο προφανώς τού έλειψε, αλλά τη δέχτηκε πλουσιοπάροχα από τη θετή του μητέρα. Γιατί αυτό το εσωτερικό του κενό;
Δεν έχω απάντηση σε αυτό, γι' αυτό μάλλον έγραψα και κατέληξα να γράψω το βιβλίο. Είμαι της γνώμης πως η λογοτεχνία δεν οφείλει να δίνει απαντήσεις, οφείλει όμως να μας υπενθυμίζει ασταμάτητα τα πιο κρίσιμα ερωτήματα.

Αρέσκεται στη μοναξιά και στο «κλουβί» του, όπως αποκαλεί το διαμέρισμά του, ενώ η ζωή του κινείται σε εμμονικούς ρυθμούς. Νιώθει κι ο ίδιος σαν εγκλωβισμένο πειραματόζωο;
Εν μέρει από επιλογή, εν μέρει από αδυναμία διαφορετικής επιλογής, ο Ν. γίνεται το πειραματόζωο του εαυτού του, τοποθετεί τον εαυτό και τα βιώματά του στο μικροσκόπιο της καθημερινής παρατήρησης και τα ανατέμνει εμμονικά. Ετσι ξεχνά να ζήσει στον αυστηρά οριοθετημένο κόσμο που αφήνει τον εαυτό του να κινηθεί.

Η σταθερή ανανέωση των στάτους του στο facebook είναι μια απεγνωσμένη προσπάθεια να «ακουστεί» καθ' ότι στην καθημερινότητά του μιλάει μόνος του;
Ακριβώς αυτό είναι -και αν παρατηρήσει κανείς προσεκτικά τα στάτους του, αυτά γίνονται όλο και πιο συναισθηματικά, σχεδόν λυρικά, καθώς προχωρά ο αφηγηματικός χρόνος.


Μνήμη… «μια ζεστή υγρασία»
«Πάσχω από μνήμη, από υπερβολική μνήμη» ομολογεί ο ήρωάς σας. Ποιος ο ρόλος της μνήμης στη νουβέλα σας;
Αντιγράφω από το βιβλίο: «Μνήμη εἶναι ὅ,τι θυμᾶσαι πὼς ἔζησες, ἄρα ὅ,τι παραμένει καρφωμένο στὸ πίσω μέρος τοῦ κεφαλιοῦ σου [...]. Μνήμη εἶναι μιὰ ζεστὴ ὑγρασία ποὺ ξεκινᾶ απὸ τὰ νευρωνικὰ κέντρα τοῦ ἐγκεφάλου σου καὶ αναβλύζει απὸ τὰ μάτια καὶ τὰ δάχτυλά σου καὶ σοῦ στολίζει τὸ στῆθος καὶ τὴν κοιλιά. Μνήμη εἶναι οἱ εἰκόνες ἑνὸς παραχαραγμένου παρελθόντος, κι ὅμως ἐσὺ γελᾶς μὲ τὸ κεφάλι ριγμένο πίσω, γελᾶς ἕνα γέλιο σκοτεινό, ἐξαγνιστικό. Βλέπεις, καθὼς τὰ χρόνια περνοῦν, ἡ μνήμη τῆς στοργῆς δὲν απειλεῖται απὸ τὴ λήθη, απειλεῖται απὸ τὶς ἱστορίες ποὺ ἐπινόησες, αὐτὲς στὶς ὁποῖες πιστεύεις πιὸ βαθιὰ απὸ ὁτιδήποτε» (σ. 46).
Η μνήμη είναι ίσως το καθοριστικότερο φίλτρο της βιωμένης πραγματικότητας -όλοι πασχίζουμε να ξεχάσουμε ή να θυμηθούμε. Και κανείς μας δεν προσλαμβάνει το κοινά βιωμένο παρόν με τον ίδιο τρόπο. Ετσι, κατά ένα τρόπο, μνήμη είναι η ίδια η ιδιοσυγκρασία μας ή ό,τι καθορίζει τι απομένει από αυτήν σε βάθος χρόνου.

Ζείτε στην Κολωνία, όπου εργάζεστε ως επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιό της. Η γνώμη σας για την κατάσταση στην Ελλάδα και την ενδεχόμενη έξοδο από την ΕΕ;
Η γνώμη μου είναι πως ανήκω σε μια γενιά που -μέχρι πρότινος- αντιμετωπιζόταν ως «η γενιά που της δόθηκαν έτοιμα τα πάντα» και καταλήγει να είναι η γενιά που δεν έχει τίποτα να χάσει. Παραμένω, πάντως, πεισματικά αισιόδοξος.

Εχετε τύχει ποτέ περίεργης αντιμετώπισης επειδή είστε Ελληνας;
Ποτέ.

Ολοένα και περισσότεροι νεαροί Ελληνες «κοιτάζουν» προς το εξωτερικό, απελπισμένοι από την εδώ επαγγελματική αβεβαιότητα. Τι θα τους λέγατε, βάσει της εμπειρίας σας;
Ο,τι λέω συστηματικά και στον εαυτό μου: Πρέπει να κυνηγάς τα πράγματα που σε κρατούν ευτυχισμένο, όπου κι αν αυτά βρίσκονται.

Σας λείπει κάτι από τη ζωή στην Ελλάδα;
Οι φίλοι και η οικογένειά μου.

Για τον «Καρυότυπο» τιμηθήκατε με το Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου στην πεζογραφία 2015 του «Αναγνώστη». Πώς λειτουργεί αυτή η βράβευση για το επόμενο βήμα;
Κάθε βραβείο είναι μια στιγμή εξωστρέφειας σε μια ενασχόληση εσωστρεφή όπως το γράψιμο -είναι και μια πηγή ικανοποίησης, φυσικά. Ειδικά, δε, όταν κανείς είναι πρωτοεμφανιζόμενος, η βράβευση λειτουργεί (και) σαν ένα φιλικό χτύπημα στον ώμο, σαν μια χειρονομία που επιχειρεί να σου θυμίσει -μια και περί μνήμης ο λόγος- πως κάτι έκανες καλά κι έτσι ίσως αξίζει τον κόπο να ξαναδοκιμάσεις.

Εχετε, λοιπόν, κατά νου, ποιο θα είναι το επόμενο βήμα;
Δύσκολο να πω, δεν έχει σαφές σχήμα ακόμη -πάντως το σημειωματάριό μου γεμίζει αργά-αργά και πάλι, όπως όταν ξεκινούσα τον «Καρυότυπο».


ΑΚΗΣ ΠΑΠΑΝΤΩΝΗΣ
ΚΑΡΥΟΤΥΠΟΣ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΙΧΛΗ, 2014, ΣΕΛ. 120, ΤΙΜΗ 12 ΕΥΡΩ





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 


 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [16:21:41]