Σάββατο 16 Δεκεμβρίου 19:01      7°-16° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Γιατί η Ευρωζώνη/Ε.Ε. δεν αποτελεί άριστη νομισματική ένωση

Γιατί η Ευρωζώνη/Ε.Ε. δεν αποτελεί άριστη νομισματική ένωση



O πρόσφατος εορτασμός για την Ημέρα της Ευρώπης, είναι μια ευκαιρία να αναλογιστούμε τα επιτεύγματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να σκεφτούμε πώς μπορούμε να τη βελτιώσουμε προς όφελος όλων μας. Στις 9 Μαΐου του 1950, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ρομπέρ Σουμάν κάλεσε τη Γαλλία, τη Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες να συνεργαστούν στη παραγωγή άνθρακα και χάλυβα (Ε.Κ.Α.Χ.), δίνοντας έτσι το έναυσμα για τη δημιουργία αυτού που σήμερα αποκαλούμε Ευρωπαϊκή Ένωση.
Την επέτειο αυτής της λεγόμενης "δήλωσης Σουμάν" γιορτάζουμε ως Ημέρα της Ευρώπης σε αναγνώριση της ένωσης 28 χωρών που σέβονται την ελευθερία και το κράτος δικαίου και παράλληλα δίνουν αξία στην πολυμορφία των πολιτών τους.
Με αφορμή αυτή την επέτειο θα προσπαθήσουμε να διερευνήσουμε αν η οικονομική ένωση των χωρών της Ε.Ε. αποτελεί μια άριστη νομισματική περιοχή αλλά και κάτω από ποιές προϋποθέσεις κάτι τέτοιο είναι εφικτό.
Με τον όρο άριστες νομισματικές περιοχές (Α.Ν.Π.) ονομάζουμε τις χώρες που οι οικονομίες τους συνδέονται στενά μέσω του εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών και της κινητικότητας των παραγωγικών συντελεστών. Η θεωρία των Α.Ν.Π. υποστηρίζει ότι οι σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες ή ένα κοινό νόμισμα είναι οι πλέον κατάλληλες, για χώρες που χαρακτηρίζονται από υψηλό βαθμό ολοκλήρωσης μέσω του διεθνούς εμπορίου και της κινητικότητας των συντελεστών παραγωγής.
Στην ουσία, πρόκειται για ένα σύστημα που αποτελεί ένα βήμα παραπέρα από τις σταθερές ισοτιμίες με την δημιουργία ενός ενιαίου νομίσματος εντός της περιοχής που ορίζει μια ομάδα χωρών (π.χ. Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα Ε.Ν.Σ.).
Ωστόσο στο σύστημα των σταθερών συναλ. ισοτιμιών (Bretton Woods, 1946-1971) οι συναλ. ισοτιμίες όσο σταθερές κι αν ήταν πάντα υπήρχε η πιθανότητα μεταβολής τους. Αντίθετα, στις άριστες νομισματικές περιοχές αυτό δεν μπορεί να συμβεί διότι τα εθνικά νομίσματα έχουν αντικατασταθεί από το ενιαίο νόμισμα οπότε η αξία τους είναι αμετάκλητα συνδεδεμένη μεταξύ τους και η μεταβολή των ισοτιμιών με τις υπόλοιπες χώρες γίνεται κατά ομοιόμορφο τρόπο.
Σε μια Α.Ν.Π. διασφαλίζεται η ισορροπία της ενιαίας οικονομίας, στο μεν εσωτερικό τομέα με τον συντονισμό της οικονομικής πολιτικής μεταξύ των κρατών-μελών η οποία αντιστοιχεί στον άριστο συνδυασμό ανεργίας και πληθωρισμού. Στο δε εξωτερικό τομέα με την ισορροπία του ισοζυγίου πληρωμών και των συναλλαγών εντός και εκτός της ένωσης.
Η απόφαση μιας χώρας για το αν θα ενταχτεί σε μια Α.Ν.Π. καθορίζεται από τη διαφορά μεταξύ του οφέλους νομισματικής αποτελεσματικότητας και της απώλειας οικονομικής σταθερότητας λόγω της ένταξης. Γενικά, μόνο όταν η οικονομική ολοκλήρωση των κρατών-μελών ξεπερνά ένα κρίσιμο επίπεδο, η ένταξη είναι επωφελής για μια χώρα.
Η δημιουργία μιας νομισματικής περιοχής για να θεωρηθεί άριστη απαιτούνται κάποια βασικά κριτήρια, διαφορετικά ενδέχεται να προκληθούν αρνητικές επιπτώσεις τόσο για κάποιο/α κράτη-μέλη όσο και ευρύτερα για την ένωση. Ειδικότερα, τα βασικά αυτά κριτήρια είναι:
i) Πλήρης κινητικότητα εργασίας, κεφαλαίων, αγαθών και υπηρεσιών.
ii) Ομοιόμορφες παραγωγικές δομές ώστε σε πιθανό κίνδυνο κρίσης, αυτό να μην έχει μεγάλες συνέπειες στην οικονομία μιας χώρας-μέλους και ελάχιστες συνέπειες στις άλλες χώρες-μέλη.
iii) Κοινή νομισματική πολιτική που διασφαλίζει τη σταθερότητα και χαμηλό ρυθμό πληθωρισμού.
- Ενιαίο δημοσιονομικό σύστημα το οποίο να μεταβιβάζει πόρους προς τις χώρες-μέλη που αντιμετωπίζουν δημοσιονομικά προβλήματα.
Τα παραπάνω κριτήρια εφόσον επιτυγχάνονται, συνεπάγονται μεγάλο βαθμό οικονομικής και κοινωνικής ολοκλήρωσης και τότε μιλάμε για μια πλήρη νομισματική ένωση.
Στη περίπτωση της Ε.Ε. τα περισσότερα κράτη μέλη της έχουν προχωρήσει στη πιο «αυστηρή» εκδοχή μιας άριστης νομισματικής ένωσης, αντικαθιστώντας τα εθνικά τους νομίσματα με το ενιαίο νόμισμα (€) εγκαθιδρύοντας έτσι μια πλήρη νομισματική και οικονομική ένωση (Ο.Ν.Ε.) Για τη άσκηση της νομισματικής πολιτικής αρμόδια είναι η Ε.Κ.Τ. η οποία χαίρει ανεξαρτησίας και ασκεί την βασική της αρμοδιότητα με στόχο τη διασφάλιση της οικονομικής σταθερότητας ώστε να μη προκύπτουν πληθωριστικές πιέσεις και ανεργία.
Η εγκαθίδρυση της Ο.Ν.Ε. το 1999, συνεπάγεται τον συντονισμό των οικονομιών των κρατών μελών και περιλαμβάνει τη σύγκλιση τόσο των ονομαστικών οικονομικών μεταβλητών όσο και τη σύγκλιση στη πραγματική οικονομία με την έννοια της ανταγωνιστικότητας και της ισόρροπης ανάπτυξης των μελών της. Ωστόσο η διεθνής κρίση του 2008 ανέδειξε τις εσωτερικές αδυναμίες στη λειτουργία της Ε.Ε. και ειδικότερα την έλλειψη αυτού του συντονισμού όσον αφορά την ισόρροπη ανάπτυξη μεταξύ των κρατών μελών. Κι αυτό διότι έχει συντελεστεί μια νομισματική ένωση, χωρίς να έχει συντελεστεί μια πραγματική οικονομική και πολιτική ένωση.
Κατά τη άποψη μου, το βασικό κριτήριο το οποίο μέχρι στιγμής δεν έχει λειτουργήσει στο βαθμό που απαιτείτο σε σχέση με τα άλλα προκειμένου να αποφευχθεί η ύφεση, η ανεργία και οι δύο ταχύτητες στις οποίες χωρίζονται οι χώρες μέλη (φτωχές χώρες μέλη του νότου-πλούσιες χώρες μέλη του βορρά) είναι ένα ενιαίο δημοσιονομικό σύστημα το οποίο να μεταβιβάζει πόρους προς τις χώρες με δημ/νικά προβλήματα.
Η εφαρμογή ενιαίας δημοσιονομικής πολιτικής αφορά στην υψηλότερη φορολογία στα πλουσιότερα μέλη και μεταβιβαστικές πληρωμές-κοινωνικές παροχές προς τα φτωχότερα μέλη. Η εφαρμογή της βοηθά: i) στην εξουδετέρωση της απώλειας οικονομικής σταθερότητας για κάποιο/α κράτος/η-μέλος/η που προκύπτει από το σύστημα σταθερών ισοτιμιών εντός της ένωσης και ii) στην εξουδετέρωση του κόστους της μακροοικονομικής διαχείρισης κάθε χώρας μέλους λόγω της απώλειας άσκησης ανεξάρτητης εθνικής νομισματικής πολιτικής και της δυνατότητας μεταβολής της αξίας του νομίσματος της εντός της ένωσης.
Χαρακτηριστική είναι η σύγκριση αναφορικά με το βαθμό δημοσιονομικής ενοποίησης μεταξύ των Η.Π.Α. και Ε.Ε. Οι Η.Π.Α. διαθέτουν σημαντικό ομοσπονδιακό προϋπολογισμό που προβλέπει σταθεροποιητικές μεταβιβάσεις μέσω αυτόματων μηχανισμών όπως είναι το φορολογικό σύστημα και το σύστημα επιδότησης της ανεργίας. Αντίθετα, η Ε.Ε. δεν διαθέτει μηχανισμό δημοσιονομικών μεταβιβάσεων σε κοινοτικό επίπεδο ενώ και ο κοινοτικός προϋπολογισμός είναι λιγότερο από το 1% του συνολικού Α.Ε.Π. της. Στις ΗΠΑ όταν μια Πολιτεία αντιμετωπίζει πρόβλημα π.χ. αύξηση της ανεργίας τότε μεγάλο μέρος του κόστους καλύπτεται από το Ομοσπονδιακό κράτος. Αντίθετα η Ε.Ε. δεν έχει κανένα τρόπο να βοηθά όσες χώρες αντιμετωπίζουν προβλήματα.
Εν κατακλείδι, η μετεξέλιξη της Ο.Ν.Ε. σε μια πλήρη πολιτική ένωση της Ε.Ε. θα οδηγήσει σε ισόρροπη ανάπτυξη, καθώς και τις «αδύναμες» χώρες-μέλη να βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητα τους και να αντιμετωπίσουν τα δημοσιονομικά τους προβλήματα. Αυτονόητα, η δημιουργία μιας πλήρους πολιτικής ένωσης συνεπάγεται την εκχώρηση εθνικής κυριαρχίας από κάθε μέλος, για να είναι εφικτός ο συντονισμός στην άσκηση ενιαίας κοινής πολιτικής στους τομείς εξωτερικών, ασφάλειας, άμυνας (ευρωστρατός) και δημοσιονομικών.




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 


 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [19:01:45]