Τρίτη 12 Δεκεμβρίου 20:16      9°-15° Πάτρα
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»






Φωτεινή Τσαλίκογλου
«Η άρνηση της οδύνης είναι η μεγάλη παγίδα της ζωής μας»
Συνέντευξη στην Κρίστυ Κουνινιώτη
Εγραψε μια μαγική ιστορία, όπως χαρακτηρίζει το «Ευτυχισμένο νησί» της, που μπορεί να διαβαστεί απ' όλες τις ηλικίες. Η καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και συγγραφέας Φωτεινή Τσαλίκογλου μας μάγεψε, γι' άλλη μια φορά, με το νέο της βιβλίο.
Ποιο μαγικό ραβδάκι άγγιξε την έμπνευσή της, άραγε; «Νεράιδες και μαγικά ραβδάκια, να άγγιζαν την έμπνευση μας και ''ως δια μαγείας'' να ξετυλίγονταν η ιστορία που έχουμε κατά νου. Ωραία που θα ήταν..! Στην πραγματικότητα, το μαγικό ραβδάκι λάμπει απρόσιτο. Οι συγγραφείς βέβαια το προσκαλούν, διακαώς το επιθυμούν. Είναι φορές που νομίζουμε ότι έρχεται απροειδοποίητα και μας επισκέπτεται, άλλοτε πάλι, όσα μερόνυχτα κι αν το αναμένουμε, στέκει απόμακρο, μέσα στη σιωπή και μας κοιτάζει με μια ακατάδεχτη περιφρόνηση που σε διαλύει. Ολα αυτά για να σας πω ότι το μαγικό ραβδάκι της έμπνευσης θέλει κόπο, χρόνο, μόχθο. Και κάποιες μάλιστα φορές τίποτα δεν αρκεί, ό,τι και αν κάνεις δεν θα σε αγγίξει…. Ομως, υπάρχει και κάτι ακόμα πιο σκοτεινό: Δεν γνωρίζεις ποτέ, και αξίζει να μην γνωρίζεις ποτέ, αν σε άγγιξε ή όχι, αν πεις ''να! τώρα με άγγιξε η έμπνευση'' τότε η όποια έμπνευση εξαφανίζεται στη στιγμή. Παράξενα, λοιπόν, και πολύπλοκα είναι όσα συμβαίνουν με την έμπνευση. Και μάλλον το μαγικό ραβδάκι παραμένει μια παιδική ευχή...» απαντά.
Στο βιβλίο της περιγράφει ένα νησί-παράδεισο με γενναιόδωρο βασιλιά, από τη μια, και από την άλλη, τη Χώρα του Πολέμου, όπου βασιλεύουν φόβος, μίσος, θάνατος. Κρούει, μήπως, κάποιο καμπανάκι για την επικινδυνότητα της ουτοπίας; τη ρωτάμε. «Αλίμονο αν η ουτοπία της ευτυχίας εξαφανίζονταν από το φαντασιακό μας. Το πρόβλημα είναι να θέλει σώνει και καλά η ουτοπία αυτή να μας πείσει για την ανθεκτικότητά της στην πραγματική ζωή… να μας πείσει, δηλαδή, ότι η ουτοπία είναι η αντεστραμμένη όψη του πραγματικού, όπως το παραλήρημα είναι η αντεστραμμένη όψη της λογικής. Στην ιστορία του ευτυχισμένου νησιού, η χώρα του πολέμου λειτουργεί ως η άλλη όχθη του πραγματικού. Στη χώρα του πολέμου πράγματι βασιλεύει ο φόβος, το μίσος, ο θάνατος. Όμως, ταυτόχρονα, στη χώρα αυτή δεν υπήρχε η λησμονιά των νεκρών. Και δεν υπάρχει μέρα που να μην μνημονεύονται οι νεκροί. Μια τέτοια γενναιοδωρία της μνήμης δηλώνει ότι μέσα στη δυστυχία υπάρχουν χαραμάδες ευημερίας, όπως αντίστοιχα και μέσα στο, και καλά, ευτυχισμένο νησί διαπράττονται συγκαλυμμένες φρικαλεότητες και αθλιότητες» εξηγεί η συγγραφέας.
Κι ενώ στο νησί η ζωή κυλάει -φαινομενικά έστω- ρόδινα, η όμορφη πριγκίπισσα τυφλώνεται αίφνης. «Να που βλάπτει η πολλή και για καιρό ευτυχία» λέει μια γριά. Για το κατά πόσο πρέπει να φοβόμαστε την «πλαδαρότητα» που προκαλεί η ευτυχία, η Φωτεινή Τσαλίκογλου είναι σαφής: «Σίγουρα η ''πλαδαρότητα'' δεν αγαπά τη δημιουργία, την έμπνευση, το αναπάντεχο έργο. Η ευτυχία, όπως κι αν την ορίσεις, αρέσκεται στην ηρεμία μιας αδιατάραχτης θάλασσας. Αυτό το αδιατάραχτο είναι εχθρός της ομορφιάς. Η ομορφιά έχει πάντα κάτι το τρομαχτικό. Κι αν δεν το έχει δεν είναι ομορφιά. Η ευτυχία, όταν απομακρύνεται από το τρομαχτικό, το αιχμηρό, το σκοτεινό κομμάτι μέσα μας, γίνεται μια μίζερη κατοχή ενός στενού κομματιού γης. Εσύ, όμως, δίψας για ουρανό…».
Το χρυσόψαρο και το πέταγμα του νου
Το αγόρι που έρχεται από τη «Χώρα του Πολέμου», σωτήρας της τυφλής πριγκίπισσας, συνομιλεί με τη Χρυσάνθη, το χρυσόψαρό του. Ποια θα μπορούσε να είναι η Χρυσάνθη του καθενός μας;
Θα μπορούσε να είναι ο εαυτός μας που δεν αρκείται. Που δεν αρκείται, και αξίζει να μην αρκείται, στη γλώσσα που σου μάθανε, στους κώδικες συμπεριφοράς με τους οποίους γαλουχήθηκες, στις συντεταγμένες μιας εύθραυστης και καθόλου ελκυστικής πραγματικότητας που σου απομυζά το πέταγμα του νου σου. Η μυστική γλώσσα του χρυσόψαρου είναι το πέταγμα του νου. Το κρυμμένο περίσσευμα του καθενός μας… ο άλλος μέσα μας εαυτός που περιμένει ένα νεύμα από το αγόρι στη χώρα του πολέμου για να απελευθερωθεί και να συμβάλει στην μεταμόρφωση του κόσμου…

Θίγετε, μέσα από την ιστορία σας, τις συνέπειες, για τον άνθρωπο, της απόκρυψης μιας οδυνηρής αλήθειας και της λησμονιάς των νεκρών. Η άρνηση είναι παγίδα;
Η άρνηση της οδύνης είναι η μεγάλη παγίδα της ζωής μας. Οσο την υπηρετούμε τόσο η ζωή ξεμακραίνει από εμάς. Τόσο αυτή που ζούμε μοιάζει με κάτι που αχνά και από μακριά και μόνο θυμίζει ζωή… Ζωή δεν νοείται εκτός της οδύνης για το χαμένο.

«Οσο θυμάμαι, δεν θα φοβάμαι» διαβάζουμε. Η μνήμη αποτελεί πηγή δύναμης για κάθε είδους άλματα στη ζωή, θεωρείτε;
Μπορεί η μνήμη να είναι ό,τι πιο σκληρό υπάρχει στη γη, όμως δίχως αυτήν η γη θα ήταν ένα απέραντο νεκροταφείο.

«Ανήκω στον τόπο μου» λέει το μικρό αγόρι. Πόσο διαφορετικά θα ήταν τα πράγματα αν νιώθαμε αυτό τον βαθύ δεσμό με την πατρίδα;
Χαίρομαι που επισημάνατε αυτή τη φράση. Αυτό το «ανήκειν» είναι μια προϋπόθεση για την ίδια την επιβίωσή μας. Να ανήκεις σε μια οικογένεια, σε μια ομάδα αναφοράς, σε μια πατρίδα σημαίνει για μένα να χτίζεις δεσμούς αγάπης, αφοσίωσης, αποδοχής, επιείκειας, ελευθερίας. Δίχως αυτούς τους δεσμούς είμαστε νεκροί.

Κλείνετε το βιβλίο σας με το ελπιδοφόρο μήνυμα που εμπεριέχει η φράση: «Ναι, είναι δυνατόν». Πιστεύετε ότι μπορεί να ισχύσει και στην περίπτωση της πολύπαθης χώρας μας;
Πιστεύω ότι καμιά χώρα δεν καταστρέφεται ποτέ αν δεν το θελήσουν οι ίδιοι οι άνθρωποι που την απαρτίζουν. Ακόμα κι αν πρόκειται μόνο για ένα χαμόγελο ή για ένα λυγμό, οι άνθρωποι που απαρτίζουν μια χώρα αφήνουν το ίχνος τους, το ανεξίτηλο σημάδι τους στην ιστορία της, στα μνημεία της, στις αυλές, στις πλατείες, στα ποτάμια, που τη διασχίζουν, στις θάλασσες, στα βουνά που την πλαισιώνουν. Οχι, δεν πιστεύω ότι η χώρα μας θα καταστραφεί. Το σύνολο που την απαρτίζει είναι πολύ πιο δυνατό και πιο αρραγές, από το άθροισμα των επιμέρους στοιχείων της.

Το βιβλίο σας δίνει τροφή για σκέψη. Τι νιώσατε σαν βάλατε τελεία;
Μια λύπη που τελείωσε… αλλά ίσως και μια κρυφή ανακούφιση... Δεν ξεφεύγεις από το διπλό των πραγμάτων και των συναισθημάτων ούτε (κυρίως) όταν γράφεις για ένα ευτυχισμένο νησί.


ΦΩΤΕΙΝΗ ΤΣΑΛΙΚΟΓΛΟΥ
ΤΟ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟ ΝΗΣΙ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ, 2015, ΣΕΛ. 96, ΤΙΜΗ 9,58 ΕΥΡΩ




Αποστολή με E-mail Εκτύπωση


 


 

 

 


Πελοπόννησος
 
 

 



Τελευταία [20:16:59]